dezakelijkehuisvrouw-Cinema-Blend

Ken je dat gevoel dat je niet vooruit te branden bent? Misschien heb je er wel eens last van, een paar uur, een dag, een paar dagen, een week? Maar dan herpak je jezelf en ga je weer. Maar wat als je je eigenlijk altijd zo voelt? Als je constant jezelf moet oppeppen, een schop onder je gat moet geven en trucjes moet toepassen om jezelf aan de gang te krijgen?

Eerst was ik moe, altijd moe, hondsmoe. 's Morgens net zo moe als 's avonds. Toen dat langzaam beter werd, liep ik tegen andere problemen aan. Zolang ik me bezig hield met dingen die niet te uitdagend waren, zoals het huishouden, ging het goed. Maar wilde ik meer, dan lukte dat wel, maar alleen als ik hyper-gemotiveerd was. Zodra het eerste enthousiasme eraf was, liep het spaak (was ook als kind al zo). Enorm frustrerend voor mijn omgeving, maar niet te vergeten ook voor mij. Want dit WIL IK NIET! Wat is er mis met mij? Waarom kan ik niet wat anderen wel kunnen? Ik heb zoveel plannen en ideeën! Ik kan wel bedenken hoe het moet, maar ik krijg de motor niet aan. Dat voelde op een gegeven moment zo:

Dagen dreigen
zich aaneen te rijgen
in vluchtigheid en ijdelheid.
En ik,
gevangen in ambitie en verlangen,
dat niet samen valt
met wat een ander verwacht,
slijt mijn dagen in apathie
en ben slechts productief bij vlagen.

Uiteindelijk herkende ik mezelf in heel veel kenmerken van ADD; de niet hyper in gedrag, maar wel met regelmaat hyper in je hoofd variant van ADHD. Dus kon ik aan de slag! Boeken lezen over hoe het zit en hoe ik mezelf aan de gang krijg. En langzaam begonnen er dingen te veranderen. Ik begreep nu wat aan de hand was en werd minder onzeker. Kreeg wat meer grip op de zaak. Maar echt hard ging het niet. Ook met al die technieken kwam ik maar niet echt op stoom.

Totdat ik vorig jaar, vlak na Pasen, begon met anders eten. Eerst volgens het GAPS dieet en later met een beperkte hoeveelheid graan. Ook begon ik met een paar supplementen: gefermenteerde levertraan, visolie en pro-biotica. Na een tijdje kwam ik goed op stoom en het laatste kwartaal van 2012 heb ik heerlijk gewerkt! Een nieuwe, maar geweldige ervaring voor mij.

De eerste weken van januari kwam daar de klad in. Dat frustreerde me enorm. Dus vroeg ik me af waar het aan lag. Uiteindelijk heb ik het gevonden. In de loop van 2012 was ik gestopt met de visolie (omega-3), omdat ik het idee had, dat geen verschil maakte. En wat niks doet, daar ga ik ook geen geld aan uit geven. Omdat het van visolie bekend is, dat het goed is voor je hersenen, ben ik er een aantal weken geleden toch maar weer mee begonnen. En ik kom weer op stoom! Ik ben er nog niet helemaal, maar ik weet nu dat de visolie, naast de technieken (lijstjes en andere systemen) en het anders eten, de sleutel in mijn motorslot is.

(Ben je 38, heb je eindelijk het gevoel dat je begint te leven...)

Uit de 15 namen heb ik er 4 getrokken. De gelukkigen zijn:

• Annemarie (verstuurd)
• Sandra Robben
• Vlijtig met zuinigheid (verstuurd)
• Sjouke

Stuur je naam en adres even naar henderina at kleinbudget punt nl. Dan komen de plant-ui-tjes zo snel mogelijk naar je toe.

Leuk, leuk, leuk! Heel af en toe neem ik de tijd om via via even lekker door te klikken naar verschillende sites. En dan kom je 'nieuwe' bloggers tegen op het gebied van geld en besparen. Zoals Land van Melk & Honing. 

En Suziminder, die al jaren meeleest met een hele serie bespaar- en consuminderblogs, is ook gestart. Haar blog heet 'Simpel Leven'. Ik hoop nog veel van haar te horen.

En Spaarcentje staat in de krant!

En dan vond ik nog een financieel adviseur die zijn hypotheek aan het aflossen is. Hij wil niet in de kou zitten en niet in een vanillegele Fiat Multipla rijden, dus lost hij af met extra verdiend geld. Toch leuk om (mee) te lezen.

Ik heb plant-ui-tjes gehaald: Stuttgarter Riesen. Maar zo'n grote zak met minstens 100 mini-ui-tjes is veel te veel voor mijn mini-moestuin. Dus wil ik ze me jullie delen. Ik denk dat ik zo'n 4 à 5 pakketjes (bubbeltjes-envelope) kan maken met ongeveer 20 plant-ui-tjes. Wil je kans maken, laat dan even een berichtje achter. A.s. maandag zal ik de pakketjes verloten.

Plantuien worden in maart-april direct in de vollegrond geplant op een onderlinge afstand van 25 x 10 cm. Stuttgarter Riesen geeft grote, platronde uien. Zijn goed bewaarbaar, mits rijp geoogst. Oogsten juli-augustus. Laat ze eerst inde tuin goed drogen, voordat u ze naar binnen haalt.

Misschien heb je net het stuk bij Valhalla gelezen over enge dingen in je eten en verzucht je: "'k zou wel graag gezond willen eten, maar heb het geld er niet voor". Daar kan ik me iets bij voorstellen. Niet iedereen kan het zich veroorloven om 10 - 13 euro voor een kilo bio rundergehakt neer te leggen en dan de rest van de week nog voldoende eten te hebben. Maar ik denk dat er wel mogelijkheden zijn om je eetpatroon te verbeteren. Hier is wat ik zou doen, als ons budget een stuk lager zou worden.

1. Focussen op echt eten
Dus geen pakjes en zakjes, kant en klaar toestanden etc., maar echte wortels, spinazie, vlees etc. zonder poespas (E-nummer sausjes en kruidenmixen). Leren zelf zout, kruiden en specerijen toevoegen scheelt geld. En als ik geen zin/tijd heb om echt eten te koken eten we wel een omelet ofzo met een stuk komkommer en een tomaat.
2. Geen zoete rommel en snacks
Geen koek, snoep, frisdrank, vruchtensap, chips etc. meer. Als je na een tijd anders eten een stabielere suikerspiegel krijgt, heb je ook geen tussendoortjes meer nodig. 't Scheelt geld wat dan naar de gezonde groenten etc. kan. En met alleen water, thee en koffie en af en toe een glaasje wijn is prima te leven is mijn ervaring.
3. Groenten belangrijker dan fruit
Als het op kiezen aan komt, zou ik kiezen voor zo gevarieerd mogelijk veel groenten eten. Fruit is prima, maar kan ook (te) duur zijn. En dan is groente per kilo vitaminen en andere goede stoffen vaak voordeliger. En zelf snijden, scheelt heel veel geld! Oh ja en met witte kool kun je heel veel verschillende dingen doen.
4. Zelf brood bakken
En dan wel echt zelf, want in de bakmixen voor je broodbakmachine zit vanalles wat niet in brood thuis hoort. En ja, d'r mislukt er wel eens 1 (of 2, 3), maar de aanhouder wint.
5. Bio, alleen als het kan
Bio is leuk, maar als je het niet kunt betalen, houdt het op. Alternatieven zijn bijvoorbeeld (een deel van je) groenten kopen bij een boer aan huis, waarvan je weet (vragen dus), dat hij zo goed mogelijk zijn best doet om zo weinig mogelijk rommel te gebruiken. Er zijn er nog altijd heel wat die net niet bio zijn, maar wel goed. En een slager zoeken met eigen koeien die geen antibiotica krijgen en zoveel mogelijk gras. Sommige biowinkels, zoals de Ekoplaza, zijn wat groente betreft knetterduur. Soms verdenk ik ze van geldklopperij. Bij een bioboer of een bezorgdienst ben je vaak al een stuk goedkoper uit met je groenten. Dat geldt ook vaak voor een biovleespakket voor in de diepvries.
6. Roomboter, reuzel en olijfolie
De moderne plantaardige olie (soja-, mais-, zonnebloem etc.) zijn volgens mij niet gezond. En margarine, halvarine en vloeibare bak- en braadproducten zijn voor mij een soort smeerbaar en vloeibaar plastic.
7. Van mijn hele tuin (of balkon) en binnen een kruiden- en moestuin maken
Dit kost in het begin wat moeite en doorzettingsvermogen. Tuinieren is een vaardigheid die tijd kost en het weer zit niet altijd mee. Maar als je eenmaal de slag te pakken hebt...

Voor mij is het belangrijk dat ik echt eten eet en geen chemische rommel, zoals yoghurt die licht geeft in het donker. Nu zit er op bespoten groenten ook chemische rommel, maar het is daarna niet nog eens bewerkt en aangepast. Gewoon roeien (of zoals mijn zwager zegt: knoeien) met de riemen die je hebt. Echt eten is altijd beter dan vanalles uit potjes, bakjes en zakjes.

Als je niets doet, gebeurt er ook niets...gewoon ergens beginnen dus en dan kijken hoe ver je kunt komen.

(En, nee, ik zou geen vegetariër worden, omdat ik denk dat een beetje vlees en vis eten gezonder is.)

Vanmorgen een bericht dat de Kinderombudsman onderzoek gaat doen naar armoede onder kinderen. Goed idee! Daarnaast hoorde ik vanmorgen dat Stichting Leergeld in Tilburg vooral veel aanvragen krijgt van mensen met een uitkering. Maar nog veel te weinig van mensen die werken, maar onder de streep erg weinig overhouden. Dus ook ZZP-ers.

Voor je kinderen
Stichting Leergeld zet zich in voor kinderen en zit in heel Nederland (maar nog niet overal). Behalve dat ze het belangrijk vinden dat kinderen naar school gaan, willen ze dat alle kinderen mee kunnen doen in de maatschappij. Daarom kun je kijken of je via hen in aanmerking komt voor bijvoorbeeld een computer voor schoolwerk, een fiets om naar school te kunnen, meedoen met een sport, muziekles of iets anders wat je kind leuk vind. Hier in Tilburg hebben ze afgelopen jaar voor 1700 kinderen iets kunnen betekenen.

Verschillen
In iedere gemeente zijn regelingen net even anders. Daarom kan ik je niet precies vertellen wat er allemaal in het pakket van Stichting Leergeld kan zitten. Wel weet ik dat ze, door bij je langs te komen en goed naar je te luisteren, je vaak nog kunnen wijzen op andere zaken waar je recht op hebt of gebruik van kunt maken. Het is dus altijd de moeite waard om eens contact met ze op te nemen. Vind je het zelf lastig om bij een instantie aan te kloppen, doe het dan voor je kinderen. Ook als je werkt of ZZP-er bent en je het gevoel hebt 'dat je het eigenlijk zelf zou moeten kunnen redden'. In de ideale situatie is dat misschien ook zo, maar de situatie is niet altijd ideaal.

Vertel het aan anderen
Als mensen een stichting niet kennen, kunnen ze er ook geen gebruik van maken. En omdat er veel stichtingen en regelingen zijn, is het ook niet te doen dat iedereen alles weet. Vertel dit soort dingen dan ook aan elkaar door. Samen ben je sterker!

Kijk op de landelijke site of er ook een Stichting Leergeld in jouw regio zit.

Aangestoken door o.a. Valhalla, die met bijna niks in huis heel rijk leeft en nog een paar van die boeken van mensen die alle spullen de deur uit doen zodat ze op de vierkante meter kunnen wonen, ben ik ook aan het rommelen geslagen. Ik ben nog lang niet zover dat ik op de vierkante meter kan leven, maar het begin is er. Een serie, voornamelijk kookboeken, gaat de deur uit. 38 boeken naar de kringloop en 16 in de verkoop. Aan jullie de eerste keus, mocht je nog wel meer, uiteraard zorgvuldig geselecteerde spullen, willen hebben. Of misschien zit er iets bij om cadeau te doen.

In de lijst staat de nieuwprijs of de laagste prijs waarvoor het boek bij Bol tweedehands wordt aangeboden. Maar dat is natuurlijk niet het bedrag dat jij ervoor wilt bieden. Heb je belangstelling voor het één of ander, laat het dan even weten via de mail henderina at kleinbudget puntnl.


Koffie, het complete handboek, Banks e.a.
Nieuwprijs: 14,50
Verzendkosten: 3,24
Staat: als nieuw
Inhoud: Geschiedenis, koffie wereldwijd, koffie zetten en recepten. Een basis naslagwerk over koffie.

Het spek van slager Blom, Diny Schouten
Nieuwprijs: 24,50
Verzendkosten: 3,24
Staat: 2e hands
Inhoud: Bundeling artikelen eetrubriek Vrij Nederland

Super Natural Cooking, Heidi Swanson (Engels) VERKOCHT
Nieuwprijs: 22,99 (Bol)
Verzendkosten: 3,24
Staat: 2e hands
Inhoud: Natuurlijk koken met o.a. verschillende granen en suikervervangers. Denk aan Espresso Banana Muffins, Curried Tofu Scramble, Millet Fried ‘Rice’ & Creamy Cauliflower Soup with Brazil Nut Pesto

Chinese Cookery, Ken Hom (Engels)
Nieuwprijs: 18,99 (Bol)
Verzendkosten: 3,24
Staat: z.g.a.n.
Inhoud: Een basis kookboek modern Chinees koken, met recepten zoals Chicken & Mushroom Soup, Stir-fried beef with ginger, Rainbow rice en Steamed Salmon with black beans.

De Thaise Keuken, Kwee Siok Lan
Nieuwprijs: 2e hands aangeboden vanaf 22,50 (Bol)
Verzendkosten: 6,75 (of afhalen)
Staat: 2e hands
Inhoud: Uitgebreid Thais kookboek met authentieke recepten en achtergrondinformatie. Recepten voor currypasta’s, maar ook zure groente-vissoep, gebakken eiermie met kip en bamboe, gestoomde gevulde courgette en gefrituurde bananen.

Vegetarische Sushi
Nieuwprijs: 2e hands aangeboden vanaf 10,00 (Bol)
Verzendkosten: 3,24
Staat: z.g.a.n.
Inhoud: Sushitechniek, maar dan met vegetarische varianten

Classic Indian Cookery & Classic Indian Vegetarian Cookery, Juli Sahni (Engels)
Nieuwprijs: samen 34,98 (Bol)
Verzendkosten: 6,75
Staat: z.g.a.n.
Inhoud: Uitgebreide Indiase kookboeken, met veel instructies, product-informatie en klassieke en authentieke recepten.

Versimpel je leven, Sjoukje van de Kolk
Nieuwprijs: 19,95
Verzendkosten: 3,24
Staat: 2e hands
Inhoud: Versimpelen op alle vlakken in je leven

Aan De Slag Met De Huishoud Coach, Els Jacobs VERKOCHT
Nieuwprijs: 18,95
Verzendkosten: 3,24
Staat: Als nieuw, 1 keer doorgebladerd
Inhoud: Opruimen, administratie, time-management en poetsen nieuwe stijl

Elizabeth David’s Kerstmis (NL-versie)
Nieuwprijs: 2e hands aangeboden vanaf 9,95 (Bol)
Verzendkosten: 2,70
Staat: z.g.a.n.
Inhoud: Kerstrecepten van Elizabeth David, vooral met een Engelse en Franse inslag.

Barbecue Bible, Ainsley Harriott (Engels)
Nieuwprijs: 2e hands vanaf 20,00 (Bol)
Verzendkosten: 3,24
Staat: 2e hands
Inhoud: BBQ recepten van Ainsley

Delia Smith’s Winter Collection (Engels) VERKOCHT
Nieuwprijs: 2e hands aangeboden vanaf 12,50 (Bol)
Verzendkosten: 3,24
Staat: 2e hands
Inhoud: Recepten om van te watertanden: Camembert Croquettes with fresh Dat and Apple Chutney, Maroccan Baked Chicken with Chickpeas and Rice, Beef in Designer Beer, Thai Prawn Curry with Pineapple, Banoffee Cheescake with Toffee Pecan Sauce etc.

Leith’s Seasonal Bible
Nieuwprijs: ?? De cookery bible, waar 100 extra recepten in staan, wordt bij Bol 2e hands aangeboden voor 40,00, maar ik ben al blij met een stuk minder.
Verzendkosten: 6,75
Staat: 2e hands; het losse papieren kaft ziet er wat kreukelig uit door gebruik. Het boek is verder in prima staat.
Inhoud: Als je op een wat hoger niveau wilt koken. Met aandacht voor kooktechnieken en de seizoenen. Ook veel basisrecepten, zoals diverse klassieke basis taartdeegrecepten. Kleine 700 pagina’s

Serie ‘How to cook’ van Delia Smith, 3 delen (Engels) VERKOCHT
Nieuwprijs: Er bestaat nu 1 boek, waar alle 3 delen in zitten. Dat staat voor 37,99 te koop. (Bol)
Verzendkosten: 6,75
Staat: 2e hands
Inhoud: Delia neemt je aan de hand van thema’s stap voor stap mee in de wereld van koken zonder pakjes en zakjes. Zeer goed geschreven kookboeken. Basiskookboeken, maar dan niet standaard.

Hapjesbijbel
Nieuwprijs: 9,95
Verzendkosten: 3,24
Staat: z.g.a.n.
Inhoud: Hapjes, hapjes en nog eens hapjes. Hier kun je wel een paar feestjes en gezellige zomer en winter avonden zoet mee zijn.

Zoek het plaatje bij de titel......

Afgelopen week was er weer eens een item over plofkip op RTL nieuws (dacht ik). Dan wordt er een 'wetenschappelijk' iemand opgetrommeld om 'wetenschappelijk' te vertellen dat biokip niet milieuvriendelijk en duurzaam is. Argumenten:
1) Hoe langer de kip leeft hoe meer hij poept en eet.
2) Met de biokipmethode kunnen we minder kip produceren en dat is niet goed voor de wereldvoedselproductie.

Waarom kan ik niet mee gaan in dit soort 'wetenschappelijke' logica, die naar mijn idee van geen kant klopt...

1) Biokip, of het tussen-alternatief, volwaardkip, is in ieder geval een stukje diervriendelijker.
2) De biokip leeft langer en eet en poept inderdaad langer. Maar een nieuwe generatie plofkip eet (gedwongen 23 uur per dag?) en poept ook. Dus plussen en minnen kom je netto op niet zo'n heel groot verschil in poep en voer.
3) Dan hebben we minder vlees! Ja, en? Hoeveel kip hebben we in Nederland nodig? Waarom eten we hier alleen de fileetjes en dumpen we de plofpoten op de Afrikaanse markt, zodat die arme Afrikaan zijn eigen kip niet meer voor een fatsoenlijke prijs kan verkopen? Willen we iets aan wereldhonger doen, dan zal iedereen in zijn eigen land voor zijn eigen bevolking voedsel moeten verbouwen. En ja, als ze in Frankrijk veel druiven hebben en wij veel appels, kunnen we 'ruilen'. Maar het is in mijn ogen van de zotte dat wij de 'wereld gaan redden' door de plofkip waar wij rijk van worden te dumpen op een buitenlandse markt, zodat zij arm en onzelfstandig blijven. (En natuurlijk is het probleem nog wel wat complexer, dat begrijp ik. Maar onze manier van kip produceren draagt niet bij aan een eerlijke verdeling.)

En dan het 'platbranden van het oerwoud (en andere ecosystemen) voor graan en soja (ja, ook voor de vleesvervangers en de sojamelk!)'- verhaal. Als we onze dieren gaan voeren met wat ze van nature eten, is dat helemaal niet nodig. Gras als basis voor veeteelt, aangevulde met wortels, knollen en andere groenten voor het varken en met wat graan voor de kip (maar voor die hoeveelheden hoeft het regenwoud niet omgezaagd te worden), is een betere oplossing in mijn opinie. Ja, dan wordt vlees wel wat duurder dan bijvoorbeeld 7 euro voor een kilo kipfilet... Maar als we allemaal echt eten gaan eten en met z'n allen de chips, frisdrank, taart etc., de sigaretten en een aantal andere zaken laten staan, moet dat voor het grootste deel van de westerse bevolking wel te doen zijn. En volgens mij, nemen we dan ongemerkt meteen een flinke besparing op de gezondheidszorg mee...

Eindelijk zag ik vanmorgen een bericht op internet dat er iemand heeft geroepen dat je makkelijker aan het werk moet kunnen vanuit een uitkering. Dat denk ik al jaren. Het motiveert niet bepaald als je wel aan het werk wil, maar door omstandigheden nog niet full-time aan de slag kunt. Het gedoe met papieren rompslomp èn het feit dat werken je dan niks concreets extra's oplevert, terwijl je er wel moeite voor moet doen, werkt niet. Sommigen zijn slechter af als ze (deeltijd) gaan werken, dan wanneer ze in de bijstand zitten. Al zal dat misschien in de loop van de tijd anders worden, als toeslagen en extra's worden gekort of verdwijnen.

Ja, lossere regels werkt misschien meer fraude in de hand. Aan de andere kant zie ik ook de voordelen.
- Als je maar gedeeltelijk van de staat afhankelijk bent, kost het de staat gewoon minder geld.
- Als je gemakkelijk deeltijd kunt werken met behoud van een stukje uitkering, is het makkelijker om op een gegeven moment weer op eigen kracht meer uren of full-time te gaan werken. Het kost de overheid nu handen vol geld om mensen maar aan het werk te krijgen.
- Als de overheid het zo weet te regelen dat je er dan financieel ook echt iets op vooruit gaat, dan werkt dat ook motiverend. Dus dat je bijvoorbeeld x procent van het geld mag houden en de rest op je uitkering wordt gekort.

Nederland telt heel wat chronisch zieken in alle soorten en maten. Een deel kan (gedeeltelijk) werken. Een ander deel zit noodgedwongen thuis. Als je het mij vraagt zitten er onder die thuiszitters best veel die wel willen werken, maar...
... zij kunnen 's ochtends om lichamelijke redenen niet goed hun bed uit komen.
... zij hebben goede dagen en slechte dagen.
... zij kunnen niet langer dan een uur achterelkaar zitten.
... zij hebben energie om x aantal uren te werken, maar de reistijd wordt teveel.
... zij kunnen niet tegen alle prikkels in een kantoor-omgeving.
En zo zijn er nog een hele serie van dit soort redenen.

Maar zou je daarom niet kunnen werken? In dit digitale tijdperk zouden er toch genoeg oplossingen te bedenken moeten zijn om hier omheen te werken? Denk aan...
... een telefonische helpdeskfunctie, ook vanuit bed te doen.
... X aantal uren werk per week, uit te voeren op de momenten dat je je goed voelt.
... gewoon simpelweg telewerken in allerlei functies, met elke X tijd een kantoormoment om je collega's te zien. Met video-conference kun je dat zelfs vanuit huis doen. Of meer op kantoor in goede tijden en meer vanuit huis in slechtere tijden.

Ja, dat kost iets meer moeite en vraagt om meer flexibiliteit van de kant van je werkgever en je collega's. Maar het is denk ik ook gewoon een kwestie van wennen aan een andere manier van werken. Het zou toch fantastisch zijn als je een bijdrage kunt leveren aan de maatschappij en een deel van je eigen geld te verdienen? Los van het geld-gedeelte, of het wel of niet iets oplevert... Waar het mij om gaat is, dat als je wilt werken en je meer kunt en wilt dan een beschermde werkplek te bieden heeft, daar toch een mouw aan te passen moet zijn?

Wat zou voor jou een oplossing zijn om 10, 20 of misschien wel meer uren per week te kunnen werken?

De citrus-azijn-reiniger die je gisteren bij Spaarcentje vond, maar ook de citrus-enzym-reiniger, bevallen mij erg goed! Ik ben daarom snel nog aan het maken van een nieuwe pot azijnreiniger begonnen, voordat straks het sinaasappelseizoen weer voorbij is. De rest van de schillen doe ik er in de loop van de komende dagen bij. Zit de pot vol, dan begin ik de 3 weken af te tellen. Volgende week wil ik ook nog een pot enzymreiniger maken.

De azijnreiniger gebruik ik vooral in een sprayfles in de badkamer. Vind het veel fijner werken en ruiken dan gewoon azijn. De enzymreiniger gebruik ik om te dweilen, de kattenbak schoon te maken, voor katten 'ongelukjes' etc.

De kleding die ik een paar weken geleden bij de kringloop had gehaald, rook erg naar 'te lang in de wasmachine laten zitten'. Met gewoon wassen kreeg ik de geur er niet uit. Ik heb ze toen nog een keer gewassen met de enzymreiniger als zeep en de azijnreiniger als wasverzachter. Et voilà, de vieze geur is weg. Hieronder vind je het hele artikel uit GELUKKIG:

Citrus schoonmaakmiddel

Op internet zijn een aantal recepten voor zelfgemaakte citrus-reiniger te vinden. Eén met azijn, die gebruik maakt van de sinaasappelolie uit sinaasappelschillen. Die olie is een mild oplosmiddel en wordt daarom bijvoorbeeld in ecologische schoonmaakmiddelen gebruikt. En één die gebruik maakt van de reinigende werking van enzymen.

Enzymen zetten chemische reacties ‘aan’, ze activeren ze, laten ze sneller verlopen. In ons lichaam spelen bijvoorbeeld allerlei enzymen een rol bij de spijsvertering, maar ook bij veel andere processen. In de professionele en industriële schoonmaakwereld wordt ook gebruik gemaakt van enzymreinigers. Soms in combinatie met nuttige bacteriën. In de enzymreiniger die je zelf kunt maken zitten ook nuttige bacteriën, o.a. de azijnbacterie.

Citrus-azijnreiniger
Stop in een grote pot of bak stukjes sinaasappelschil (en citroenschil). Giet daar gewone witte azijn op. Laat 2-3 weken staan, af en toe schudden. Giet de azijn daarna door een zeef met een doek. Bewaar in een lege (azijn)fles of pot. Verdun voor gebruik je azijnreiniger 1:1. Dus 1 deel water en een gelijk deel citrusazijn. Doe de azijnreiniger in een lege sprayfles of plantenspuit. Het ruikt lekkerder dan gewone (schoonmaak)azijn.

Citrus-enzym-reiniger
In het originele recept moet het mengsel 3 maanden staan. Maar iemand is op het idee gekomen om het gistingsproces te versnellen door er een theelepel gist bij te doen. Nu is de reiniger in 2-3 weken klaar.

* Een bak of pot waar 2 liter in kan
* 300 gram sinaasappel en/of citroenschillen
* 100 gram suiker
* 1 theelepel gist
* 1 liter water
* Keukenrol en een elastiek

Snij de sinaasappel- en/of citroenschillen in kleine stukjes. Doe ze in de pot met de suiker, de gist en het water. Deksel erop en even schudden tot de suiker is opgelost. Dan het deksel iets losdraaien of het deksel eraf halen en een stukje keukenrol met een elastiekje erover. Tijdens het gistingsproces ontstaat er koolstofdioxide (CO2) luchtbelletjes. Als die lucht niet kan ontsnappen, kan je pot na verloop van tijd exploderen. Dus deksel iets los en regelmatig even ontluchten of een stukje keukenrol erover.

Het mengsel begint eerst te bubbelen. Dat duurt een aantal dagen, daarna wordt het rustig. Giet door een zeef met een doek en bewaar de reiniger in een lege pot of fles.

- Voor in een sprayfles: meng 75 ml enzymreiniger met 425 ml water.
- Voor hardnekkige vlekken, puur gebruiken.
- Een scheutje in je dweilwater. Dat water kun je daarna in je tuin gebruiken.

Om de afvoer van je gootsteen schoon te houden kun je de schillenprut pureren en iets verdund met water door je gootsteen laten lopen. De enzymen en andere stoffen breken de vetlaag in je afvoerleidingen af. Misschien niet geschikt voor acute verstopping, maar wel als onderhoud. De rest van de prut kan op de composthoop.

Met alle verhogingen en verlagingen en het vooruitzicht dat o.a. de langdurigheidstoeslag er uit gaat per 2014, wordt het er voor mensen met een kleiner inkomen niet gemakkelijker op. Met die langdurigheidstoelag kon je bijvoorbeeld mooi je eigen risico zorgverzekering opvangen en met je vakantiegeld erbij redde je het met wat creativiteit net. Maar nu wordt het allemaal nog minder en wat nu?

Dat je andermans (die met dat hogere inkomen)(be)spaaracties soms frustrerend vind, kan ik me voorstellen. Want jij zou graag je abonnementen op willen zeggen, maar je hebt ze al lang niet meer. En jij zou ook graag 300 euro per maand opzij willen leggen, maar dat gaat niet. Aan de andere kant kan 'die ander' er (over het algemeen) niet iets aan doen dat jij in die situatie zit. En praat iedereen, heel logisch, vanuit zijn eigen ervaringen. Iedereen is onderweg op zijn eigen levenspad.

Een laagje dieper
In de volgende GELUKKIG staat een interview met iemand die de oorlog meemaakte. Aan het einde van de oorlog was alles op en kapot. Geïnterviewde woonde korte tijd in een boeren kippenschuur, knipte krantenpapier om de billen mee af te vegen en liep een tijdje op plankjes die hij met bandjes onder zijn voeten bond. De eerste jaren na de oorlog waren zwaar voor praktisch iedereen. (Pas in 1952 ging het laatste product (koffie) 'van de bon'.)

Nu denk ik niet dat we in deze tijd meteen op plankjes hoeven te lopen, maar wel denk ik dat het consuminderen een laagje dieper zal gaan. Met een beetje abonnementen opzeggen en euroshopper koffie kopen komt een grote groep mensen er niet meer. We zullen meer in de richting moeten van de spreekwoordelijke theezakjes aan de waslijn. Terug naar de hard core 'vrekkigheid', waar in de beginjaren van de vrekkenkrant (het latere Genoeg) vaak een beetje lacherig over werd gedaan.

Hier een tip van mij: Ik bewaar het vet van de kippenpoten die ik in de oven bak. Daar bak ik later groenten in. Gisteren nog de champignons voor in de soep. (En voor wie bang is voor vet: in kippenvet zit vooral onverzadigd vet, 68 procent.)

A: Onze auto is naar de schroothoop, we moeten een andere.
B: Wat vervelend! Al iets op het oog?
A: Ja, via, via, een mannetje....mooie auto voor € 2000,-.
B: Zou je niet meteen een wat betere auto kopen die wat langer meegaat? Wij rijden al jaren goede tweedehands auto's, waar we verder weinig kosten aan hebben.
A: Ja, pffft, wij hebben niet zoveel geld als jullie en we hebben de auto wel nu nodig voor het werk.

Auto wordt gekocht en bijna meteen blijkt er voor ruim € 2000,- aan verspijkerd te moeten worden... en dat wordt gedaan.
(Dit verhaal is van heel lang geleden en dan een beetje aangepast, maar misschien wel herkenbaar omdat dit vaker voor komt.)

Als je eenmaal gaat besparen en een buffer begint op te bouwen, ben je met de langere termijn bezig. Je bent je bewust dat er dingen vervangen moeten worden. Van wasmachines tot vaatdoekjes en van fietsen tot lakens. Maar misschien doe jij het nog niet, die buffer opbouwen. Natuurlijk weet je wel dat je wasmachine kapot kan gaan, maar je houd er niet bewust rekening mee als het om je geld gaat. En dat kan je duur komen te staan. Want als je er acuut één nodig hebt en je moet daarvoor een lening aan gaan, betaal je ook nog de extra rente. En dan heb je ook nog drie keer pech binnen een half jaar. Ook je koelkast en je auto konden naar de schroothoop... (Uiteraard ligt dat aan de wasmachine, de koelkast en de auto. Je hebt gewoon pech. Je had in de verste verte niet aan zien komen, dat ze ooit kapot zouden gaan ;-))

Ik heb geen geld voor een buffer
Dus eigenlijk kan het niet, elke maand al je geld uitgeven. Een buffer is altijd nodig. Ook als je maar een heel klein inkomen hebt. Er gaat altijd wel iets een keer kapot of er kan altijd een onverwachte rekening op je deurmat vallen. Iemand die daar steevast op hamert is Annemiek van Deursen, van Consuminderhuis Parkstad. Zij heeft zelf al jaren een klein inkomen, maar ook een buffer. En ze heeft met haar buffer al heel wat ellende kunnen opvangen. Nee, het gaat niet snel en niet vanzelf, maar die buffer bij haar komt er wel.

Buffer voorkomt dat je teveel geld uitgeeft
In het voorbeeld van de auto, voorkomt een buffer dat je teveel geld uitgeeft aan iets wat het niet waard is. Of dat je een lening aangaat om iets noodzakelijks aan te schaffen. Een reserve, een buffer heeft nog meer voordelen. Je hebt geld liggen voor die geweldig aanbieding. Of voor het volgen van een opleiding als je aan je water al aanvoelt dat over een tijd je baan op de tocht komt te staan. Of om de extra kosten op te vangen als een gezinslid overwacht langere tijd ziek is etc.

Ja maar, ik wil ook leuke dingen doen!
Daar ben ik helemaal voor! Maar soms vraag ik me wel eens af of het leven van sommige mensen aan elkaar hangt van 'leuke dingen doen'. En dan vraag ik me af, wanneer ga je gewoon je leven leven? Gewoon genieten van al het goede wat zonder of met weinig geld er gewoon is. We zijn in eerste instantie verantwoordelijk om ons financiële leven op orde te hebben. Heb je daarna geld over, dan is er ruimte voor extra leuke dingen. Eerst je basis voor elkaar en dan de extra's.

Wij hebben dan op dit moment geen klein inkomen, maar we gaan rustig een jaar niet op vakantie als dat nodig is (al meerdere keren gedaan). We kopen minder kleren en andere spullen als het nodig is etc. Eerst de basis, dan de extra's. Als student deed ik geen extra leuke dingen, omdat het geld er niet voor was. Ik ging bijvoorbeeld niet drie keer per jaar op vakantie, zoals een aantal medestudenten. Maar ik genoot volop van de dingen die er wèl waren. Een extra lekker kopje thee van thee uit de theewinkel, een bosje narcissen van een gulden, de bieb, een rondje langs de IJssel (vooral bij storm!)etc.

Tips om een buffer op te bouwen:
* Maak een vliegende start door een jaar (of twee) niet op vakantie te gaan en het grootste deel van je vakantiegeld in je buffer te stoppen. Gebruik een klein deel van je vakantiegeld om je vakantie op Balkonië of in Tuinesië wat extra's te geven.
* Leef van je uitkering/salaris en zet (een deel) van je toeslagen / voorlopige teruggave meteen apart, als dat mogelijk is.
* Verkoop alles wat niet meer nodig is en stop de opbrengst in je reserve.
* Koop een jaar lang geen nieuwe kleren meer (op die paar sokken na, die toch echt versleten zijn) en stort dat geld in je 'reservepot'.
* Zoek tijdelijk een extra baan, als dat kan. Dat is misschien een tijd buffelen en weinig energie over houden en weinig tijd voor anderen hebben, maar daarna heb je extra lucht in de vorm van een reserve.

Maar ook als je een aantal kleine spaarbedragen bij elkaar optelt, groeit je buffer aan (12 x 3,75 is toch weer 45 euro!):
* Verzamel statiegeldflessen (die je vind op straat) en lever ze één keer per X tijd in.
* Houd je boodschappengeld over? Stort dat elke maand in je reserve.
* Spaar koopzegels en lever ze aan het eind van het jaar in. Stort dat bedrag op je bufferspaarrekening.
* Begin een moestuin in je achtertuin. Met een beetje geluk levert dat zelfs in het eerste jaar al geld op. Met een beetje moeite kun je (bijna) alles voor je tuin gratis krijgen, afhalen en ruilen.

Welke moeite heb jij gedaan om een buffer op te kunnen bouwen? Welke 'offers' heb je gebracht?

PS: Het Nibud kan met een rekenmodule een heel mooi ideaal bedrag aangeven als reserve, maar dat kan ook verlammend werken. Begin klein! Tien euro is ook een reserve, honderd euro ook en vijfhonderd ook. Gewoon stap voor stap opbouwen.