dezakelijkehuisvrouw-Cinema-Blend

Zoveel mensen, zoveel wensen... Heel erg leuk om vanalles te schrijven binnen het brede kader van geld en spullen. Maar waar willen jullie (meer) over lezen? 'k Weet niet of je het al gezien had, maar sinds een paar weken staat er een 'poll' in de rechter kolom. Deze week met de vraag welke onderwerpen je aanspreken. Ik zou leuk vinden als je even de moeite neemt om 'm in te vullen. Dat kan nog tot maandag. Daarna staat er weer een andere vraag. Mis je onderwerpen of heb je specifieke vragen over een onderwerp, laat dat dan in een reactie of via de mail. Mijn mailadres vind je onderaan de linker kolom.

Dankjewel!

Als je je geld snel wil laten groeien, moet je boetes geven. Als mensen hun boetes niet betalen, doe je er gewoon 50% extra bij. En als ze dan nog niet betalen, nog even 100% erbij. Dus als je bijvoorbeeld je APK voor de auto bent vergeten (niet handig!) krijg je een boete van € 130,- met € 7,- administratiekosten. Betaal je niet dan komt er 50% bij (en ook weer adminstratiekosten denk ik, maar dat kan ik nergens vinden), dus dan zit je op 1,5 x € 130,- is € 195,- plus 2 x € 7,-, is € 212,-. Katjing, kassa!

En vind je het dan nog geen goed idee om te betalen, zet je dan maar schrap. Want die € 195,- gaat nu keer 2, is € 390,- , plus 3 x administratiekosten?, is €21,- , is samen € 411,-. Betaal je dan nog niet, dan volgt (als ik het goed heb) dat je voor de rechter mag (moet!) verschijnen.

Ja maar, ik betaal niet!
Natuurlijk kun je bezwaar maken tegen een boete. En er zijn ook situaties, waar dat echt nodig is en waar het ook nut heeft. Maar heel vaak vinden wij als burgers dat een boete niet terecht is, omdat we een goede excuus (sorry, goede reden) hebben, waarom we in dat geval te hard mogen rijden, verkeerd mogen parkeren, wild mogen plassen, of wat dan ook. Het punt is, dat de wet helemaal niks, nada, njente, geeft om jouw goede reden. De wet zegt: “Dit is de grens.” en de ambtenaar (of het flitsapparaat) heeft waargenomen dat je over de grens ging, dus einde discussie.

Wil je bezwaar maken, dan zal je dat op tijd moeten doen. Zolang je dat op tijd doet hoef je niet te betalen. Heb je al betaald, bijvoorbeeld meteen aan de agent, en jij krijgt je gelijk, dan wordt het geld weer teruggestort.

Nou, dan betaal ik lekker geen administratiekosten!
Dat kan, maar als je alleen het boetebedrag betaalt, trekken ze bij het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) eerst de administratiekosten eraf en heb je nog € 7,- aan boete open staan. Dus handig is anders.

Keuzes maken
Als je een flinke buffer hebt en je vindt het leuk om een keer voor de rechter te moeten verschijnen, kun je ervoor kiezen om niet te betalen. Maar de meeste mensen hebben hun geld hard nodig en wensen nooit voor de rechter te verschijnen. Uiteraard ga je bezwaar maken als een boete niet gegeven had moeten worden. Maar laten we eerlijk zijn, vaak is onze reden gewoon een excuus, waar de wet geen boodschap aan heeft. En dan kun je je afvragen, wil ik voor mijn boosheid over de boete de hoofdprijs betalen? Of betaal ik dan maar gewoon de boete. (Ook al ben ik het er niet mee eens!!!)

€ 137,- is een flinke knauw uit je budget, vooral als je een kleiner inkomen hebt. Maar € 411,- duurt een stuk langer voordat je dat weer bij elkaar gespaard hebt. En als de boetes hoger liggen kan het helemaal problematisch voor je worden. Je zou de eerste niet zijn die aan me kan vertellen dat een boete van € 300,- in drie maanden tijd gegroeid is naar € 900,-. Dus ik zou zeggen, maak bezwaar, als er echt bezwaar te maken valt. En in de andere gevallen: gewoon betalen die hap, ook al ben je er ontzettend boos over. Het is het niet waard om er uiteindelijk 3 keer zoveel voor te betalen.

Let op! Voor verkeersboetes is in principe geen betalingsregeling mogelijk!

Wil je meer weten, dan kun je onder andere verder lezen op de website van het CJIB en het Openbaar Ministerie.

Sommige mensen hebben kooltrauma’s van tot snotjes gekookte witte kool. Toch kan witte kool ook lekker zijn. Toen we ooit een jaar lang een experiment deden om van €25-€35 per week te eten en drinken met 2 personen, heb ik heel wat lekkere witte kool recepten gevonden en zelf gemaakt, door maar wat te proberen. Hier een paar voorbeelden:

Witte kool met groene paprika

• Witte kool
• Groene paprika
• Ui
• Bakvet
• Peper en zout

Extra

• Crème fraîche
• Kummel (is iets anders dan komijn)

De hoeveelheden hangen een af van voor hoeveel personen je kookt.

• Snipper de ui of snij hem in dunne plakjes.
• Snij een stuk witte kool in dunne reepjes.
• Snij de groene paprika in reepjes/stukjes.
• Verwarm het bakvet en bak de groenten even aan en laat ze dan gaar stoven. Eventueel met een scheutje water tegen het aanbakken. Af en toe omroeren, zodat de groente gelijkmatig gaar wordt.
• Op smaak brengen met peper en zout.
• Ook lekker met een beetje kummel en/of wat crème fraîche erdoor.

Variatie
Diezelfde witte kool, paprika en ui kun je ook een heel andere smaak geven door er wat tomaat bij te stoven. Dat kan wat in blokjes gesneden verse tomaat zijn, maar ook tomaat uit blik, een beetje gezeefde tomaten uit pak of wat tomatenpuree met water. Met wat verse of gedroogde kruiden, wordt het extra lekker.

Tropische witte koolsalade

• Witte kool
• Winterwortel
• Ananas (vers of uit blik)

• Snij een stuk witte kool heel fijn.
• Rasp de wortel.
• Snij de stukjes ananas ook klein.
• Meng alles in een kom.

Eet het zo als rauwkost of kleed het nog een beetje aan met bijvoorbeeld wat dikke yoghurt en/of mayonaise als dressing of wat grove mosterd erdoor.

In het volgende nummer van GELUKKIG het verhaal van Albert (56). Vanaf z’n 50e werkte hij al 50%, later zelfs nog maar 20% en nu is hij sinds 1 januari 2014 ‘Helemaal Vrij!’ en ‘Hypotheekvrij!’. In zijn boekenkast stond het boek ‘Helemaal Vrij!’ van Gerhard Hormann. Dat had ik nog niet gelezen, dus vroeg ik of ik het mocht lenen om het later via de post weer terug te sturen. Dat mocht.

Inmiddels heb ik het boek gescand. Hier en daar gelezen en dan weer doorgedenderd. Waarom? Omdat ongeveer alles wat Gerhard schrijft voor mij een soort van gesneden koek is. Alleen legt hij vlees op de botten met allerlei cijfers, wetenswaardigheden en voorbeelden uit het echte leven. Natuurlijk gaan we andere tijden tegemoet. Al jaren voor 2008 zaten we te wachten tot de boel zou ploffen. Zonder veel financiële kennis, wisten we dat de gebakken lucht een keer zou klappen. En eerlijk gezegd, viel de plof ook nog behoorlijk tegen. We hadden het idee dat het veel harder zou knallen.

Speciale maatregelen
Hebben wij met dat plof-idee in het vooruitzicht speciale maatregelen genomen om onszelf ‘veilig’ te stellen? Nee, niet echt. In ieder geval niet meer dan ons gewone conservatieve gedrag wat we al bijna ons hele huwelijk in grote lijnen doen. Behalve die ene lening voor die ene auto, die toen we hem inruilden vééééél minder waard was (dûh!), een redelijk nutteloze verzekering om eerder met pensioen te gaan, die we afsloten toen we begin 20 waren en een woekerpolisje, hebben we ons verder redelijk gedragen. Ons huis staat een beetje onder water, maar dankzij spaargeld (voor de aanbouw) en het weigeren van het maximumbedrag aan hypotheek dat mogelijk was, valt de schade relatief mee. Je hoeft blijkbaar niet alles perfect te doen, om toch redelijk op je pootjes terecht te komen.

Financieel zo gezond mogelijk blijven was voor ons niet heel ingewikkeld:

• Geen tophypotheek
• Geen hypotheek = schuld op twee inkomens
• Geen andere leningen = schulden (we waren na die ene genezen); wat je niet kunt betalen, kun je ook niet kopen
• En niet heel ons salaris elke maand opmaken, maar bij voorkeur leven van 70-80% van het inkomen
• Buffer 3-6 maanden om van te leven

Bij werkloosheid redden we het zeker zo’n 1,5 - 2 jaar met WW en buffer. Bij arbeidsongeschiktheid zullen we waarschijnlijk op een gegeven moment moeten verhuizen, maar dat heeft niet meteen haast en bij eventuele scheiding (we hebben elkaar trouw beloofd in goede en slechte tijden, dus zijn we dit niet van plan) blijven we misschien wel met een restschuld zitten, maar niet met een enorme.

40!
Dit jaar worden we beiden 40 (bij leven en welzijn uiteraard). Een mooi moment om eens uit te rekenen wat we moeten doen om op ons 55e helemaal vrij te zijn. Niet dat we onszelf dan de rest van ons leven een soort permanente vakantie zien houden, maar niet meer moeten werken en het toch doen, voelt heel anders, dan wel moeten. Ik ben benieuwd wat we tegenkomen als we het allemaal uit gaan rekenen. Valt het mee? Valt het tegen? Wat kan wel? Wat kan niet? En dan nog, niemand weet hoe de toekomst er precies uit ziet. Maar het is wel fijn als je in ieder geval een plek hebt om te wonen en je verder niet per se veel nodig hebt om van te leven. We zijn in ieder geval al begonnen met extra aflossen.

Helemaal Vrij! een aanrader!
Had je helemaal geen rekening gehouden met een langdurige crisis, met dalende huizenprijzen, werkeloosheid omdat je prima CV hebt en een veranderende wereld? Of heb je het gevoel dat je klem zit door alle (persoonlijke) ontwikkelingen? Weet je niet meer welke kant het op moet? Dan is dit boek absoluut een aanrader. Stap voor stap word je meegenomen in een denkproces, waarin verschillende ideeën en cijfers tegen elkaar afgezet worden. Maar waarin vooral gevraagd wordt om eens te kijken naar wat je nu zelf wil.

Welke kant wil je op? Wat is nu werkelijk van waarde in je leven? Hoe ziet je financiële plaatje er nu werkelijk uit? En hoe wil je dat dat plaatje zich gaat ontwikkelen in de komende jaren, in het licht van de huidige ontwikkelingen en de onzekere toekomst? Geen werkboek met algemene invul-oefeningen, omdat ieder leven er anders uit ziet en geen situatie gelijk is. Maar een denkboek met handvaten om zelf je eigen situatie in kaart te brengen en je eigen toekomst te creëren.

Gisteren zocht ik wat op internet over marketing. Ik was verbaast over de hoeveelheid informatie die ik vond waar ik echt iets mee kon. Onderweg kom ik ook altijd andere informatie tegen. Onder andere een filmpje over het schrijven van je CV. Als ik nu zou moeten solliciteren, zou ik er echt wat aan hebben. Ik heb namelijk geen clou hoe je dat in deze tijd het beste kunt doen. Misschien kun jij er iets mee?

Als je inkomen laag is of je kosten (door omstandigheden, veel te) hoog zijn, dan kun je van een relatief kleine tegenvaller al financieel uit balans raken. Je bent veel kwetsbaarder dan iemand die voldoende ruimte heeft in zijn of haar budget. Daarom is het zo ontzettend belangrijk, dat je zorgt dat je een buffer opbouwt. Ook al bouw je ‘m op met bij elkaar geschraapte euro’s en tientjes. Die buffer is nodig om jezelf zoveel mogelijk financiële stabiliteit en rust te geven.

Daarnaast zou je een voorraad van eten en zaken als wasmiddel en toiletpapier kunnen opbouwen. Dat geeft je de mogelijkheid om bij een tegenvaller, zo min mogelijk boodschappen te doen en het gat in je buffer weer zo snel mogelijk aan te vullen. Reserveer elke week € 5,- (of een ander bedrag) om iets te kopen dat je op voorraad kunt houden.

De ene keer een paar pakken rijst, de andere keer toiletpapier, dan weer eens gehakt voor in de vriezer, de tandpasta, etc. Natuurlijk hoef je niet elke week die € 5,- te gebruiken. Je kunt ‘m ook sparen en dan de week daarna gebruiken, als product X en Y in de aanbieding zijn. Of voor als je één keer in de zoveel tijd naar een winkel gaat om goedkoop in te slaan.

Het werkt!
In de reacties op dit blog heb ik al verschillende keren gelezen dat mensen dankzij hun voorraad (een deel van) een financiële tegenvaller opvingen. Uiteraard koop je niks wat je normaal ook niet eet of gebruikt. En zorg je voor een doorschuif-systeem in je kast, zodat je geen voorraad spullen over de datum achter in je kast hebt staan.

Tuurlijk, dat gedoe met dat glutenvrij eten is een hype! En hééééél gevaarlijk als je verder gezond bent. Want o wee, o wee, zonder die supergezonde volkorengranen komt het niet goed met ons!

Wat doen gluten?
Gluten triggeren het vrijgeven van de stof zonuline in de darmen. Zonuline zorgt voor een lekke darm. En een lekke darm is de basis voor auto-immuunziekten, mentale problemen en allerlei vage klachten waar een dokter vaak niks mee kan, maar waar jij wel mooi mee zit. Coeliakie is een auto-immuunziekte, net zoals bijvoorbeeld Reumatoïde Artritis en Diabetes Type 1.

Bij mensen die niet ziek worden van gluten duurt het “lek zijn” van de darmen korter, dan bij mensen die bijvoorbeeld Coeliakie hebben. Hoe dat precies kan, weten we nog niet. Is gluten de enige factor die ervoor zorgt dat er een probleem ontstaat? Nee, dat is eigenlijk bij geen enkele ziekte zo. Veel ziekten zijn een complex van reacties, die al langere tijd gaande zijn, voordat er echte problemen ontstaan.

Echt eten
Gebrek aan echte voeding en echte vitaminen en mineralen spelen waarschijnlijk een grote rol. Hoe weten we dat? Omdat de traditionele diëten veel hoger waren in de vetoplosbare vitaminen A, D, E en K en in mineralen (o.a. het onderzoek van dr. Weston A. Price). Daarnaast aten ze geen suiker (geen vruchtenhagel, geen eierkoeken, geen snoep, geen cola, geen “gezonde” tussendoorkoekjes, geen zelfgebakken cupcakes, geen chocolademelk, geen gekleurde yoghurt, geen verwentoetjes, etc. etc.) en geen moderne plantaardige oliën, zoals zonnebloemolie, maïsolie en margarine.

Deze traditioneel levende mensen waren knettergezond. Ze gingen wel dood aan ongelukken. Wij zijn nu veel beter in het weer aan elkaar plakken van mensen na ongelukken. En ze gingen ook wel dood aan infectieziekten, maar veel minder. Zo hadden ze minder of geen TBC. Maar hart- en vaatziekten, kanker, diabetes, gaatjes in kiezen en tanden, auto-immuunziekten, eczeem, astma, etc., etc., hadden ze gewoon helemaal niet of nauwelijks!

Genetisch
En ook genetische gevoeligheid speelt een rol. Slecht 2% van onze genen zijn hardware, de andere 98% software. En wat beïnvloed die software in ernstige mate? Juist ja, alles wat we dag in dag uit minimaal drie keer per dag in onze mond stoppen. Alles wat we in onze mond stoppen zorgt in ons lichaam voor bio-chemische reacties: goede reacties en slechte reacties. Die reacties gaan zover dat ze ons software-DNA veranderen. (Het goede nieuws is dat je door eten het ook weer ten goede kunt veranderen.)

Dr. Weston A. Price vond gezinnen waarbij de oudere kinderen robuust en gezond waren en de jongere kinderen zwak en ziekelijk. De oudere kinderen werden geboren in de tijd dat de ouders hun traditionele eetgewoonten hadden. De jongere kinderen werden geboren toen de ouders overgegaan waren op een dieet waarin granen (meel), suiker en ingeblikt eten een veel grotere rol speelden.

Ja maar, graan is VRE-SE-LIJK gezond...
Graan zou werkelijk BOO-HOO-HOO-RDEVOL vitaminen en mineralen zitten. Als we die granen niet meer zouden eten hebben we straks hier in het rijke Westen een vitamine-status van een eenzijdig etende (vooral van dat vreselijk gezonde graan, met die enorme hoeveelheid vitaminen en mineralen) hongerig derde wereld persoon. En dat moeten we niet hebben, want dat is niet gezond.

Dit zegt de Nederlandse Coeliakie Vereniging:

“Alleen maar gluten en dus granen uit je dieet weglaten, leidt tot een eenzijdig eetpatroon. Hierdoor kan er gebrek aan vitamines (B en E) maar ook aan ijzer optreden omdat er te weinig wordt nagedacht over vervangers voor het op zich vezelrijke tarwe.”

Waar ga ik verder nog iets over roepen:

1. De hoeveelheid vitaminen en mineralen in tarwe valt best tegen!
2. De vitaminen en mineralen zijn er meestal voor het grootste deel al uit!
3. Wat er dan nog wel in zit, zit vast aan andere stoffen en wordt niet opgenomen!
4. Al met al heeft brood weinig voedingswaarde en samen met het gluten-gedoe, niet de moeite waard!
5. Vroeger was alles beter: Brood heeft enige voedingswaarde als we het klaarmaken zoals heeeeeeeeeeeeeeeeeeeel vroeger.

1. De hoeveelheid vitaminen en mineralen in tarwe valt best tegen!

Hier wat voedingswaarden om te vergelijken:

100 gram gekookte tarwe

Van rauw graan, gaan je tanden kapot en van rauw meel krijg je buikpijn. De meeste voedingswaarde tabellen laten alleen de waarden zien van rauwe harde granen (en peulvruchten). Komt vooral vaak voor in de tabellen die moeten “bewijzen” dat graan zo gezond is.

We eten wel meer soorten graan, maar het grootste deel is tarwe (brood, pasta, koek, gebak, etc.)

Het Voedingscentrum in NL doet niet aan gekookte tarwe, alleen aan rauwe harde tarwekorrels of zaken die van tarwe zijn gemaakt, dus ik moest even wat verder zoeken. In brood zit tegenwoordig vanalles en nogwat, waardoor het geen puur graanproduct meer is, dus leek het me eerlijker om gekookte tarwe als vergelijkingsmateriaal te nemen.

Energie (kcal) 62
Water (g) 83,6
Eiwit (g) 2
Koolhydraten (g) 13,7
Vet (g) 0,4
Vezels (g) 1,6

Vit. A (mg) 0
Vit. B1 (mg) 0,07
Vit. B2 (mg) 0,05
Vit. B6 (mg) 0,07
Vit. B11 (ug) 14
Vit. B12 (ug) 0
Vit. C (mg) 0
Vit. D (ug) n/a

Natrium (mg) 0
Kalium (mg) 71
Calcium (mg) 7
Fosfor (mg) 69
IJzer (mg) 0,62
Magnesium (mg) 22
Koper (mg) n/a
Zink (mg) 0,48

Broccoli, bereid/gekookt

Energie (kcal) 29
Water (g) 89,6
Eiwit (g) 3,2
Koolhydraten (g) 2
Vet (g) 0,1
Vezels (g) 4,1

Vit. A (mg) 0,25
Vit. B1 (mg) 0,06
Vit. B2 (mg) 0,20
Vit. B6 (mg) 0,12
Vit. B11 (ug) 65
Vit. B12 (ug) 0
Vit. C (mg) 35
Vit. D (ug) 0

Natrium (mg) 5
Kalium (mg) 220
Calcium (mg) 80
Fosfor (mg) 68
IJzer (mg) 1
Magnesium (mg) 10
Koper (mg) 0
Zink (mg) 0,4

Doorregen runderlappen, bereid/gekookt
(Er staat veel rauw vlees in de tabel van het Voedingscentrum, weinig “bereid” en dus gaar vlees)

Energie (kcal) 279
Water (g) 50,8
Eiwit (g) 30
Koolhydraten (g) 0,7
Vet (g) 17,5
Vezels (g) 0

Vit. A (mg) 0,03
Vit. B1 (mg) 0,02
Vit. B2 (mg) 0,06
Vit. B6 (mg) 0,15
Vit. B11 (ug) 5
Vit. B12 (ug) 3,5
Vit. C (mg) 0
Vit. D (ug) 0,7

Natrium (mg) 100
Kalium (mg) 400
Calcium (mg) 10
Fosfor (mg) 200
IJzer (mg) 3
Magnesium (mg) 30
Koper (mg) 0,08
Zink (mg) 7

Varkenslever, gekookt

Energie (kcal) 137
Water (g) 70,9
Eiwit (g) 21,2
Koolhydraten (g) 2
Vet (g) 4,9
Vezels (g) 0

Vit. A (mg) 2,2
Vit. B1 (mg) 0,5
Vit. B2 (mg) 3
Vit. B6 (mg) 0,35
Vit. B11 (ug) 540
Vit. B12 (ug) 30,00
Vit. C (mg) 17
Vit. D (ug) 1

Natrium (mg) 150
Kalium (mg) 300
Calcium (mg) 10
Fosfor (mg) 230
IJzer (mg) 17
Magnesium (mg) 20
Koper (mg) 2,4
Zink (mg) 0,7

Nou ja zeg....broccoli doet het wat de B-vitaminen betreft zeker zo goed als het graan! En qua mineralen gewoon beter! En wat!!! Zit er maar 2 gram eiwitten in gekookte tarwe en wel 3,2 gram eiwitten in broccoli?!!! Dus als vegetariër/veganist ben je beter af met broccoli dan met graan?!!! Ongelofelijk!!!

Maar nu de vezels, daar heb je toch echt graan voor nodig; volkorengraan uiteraard. Dat meen je niet! Broccoli heeft 4,1 gram vezels per 100 gram en gekookte tarwe maar 1,6?!!! Ga weg!!! (Ja, en de vezels in broccoli zijn zachter voor je darmen dan de scherpe vezels van granen. In 100 gram volkorenbrood zit dan wel weer 6,9 gram vezels. Hoe kan dat? O.a. omdat er in verhouding minder water in zit. En omdat ze d’r misschien wat extra zemelen in doen? Zie punt 2.)

De Nederlandse Coeliakie Vereniging is ook bang dat je een ijzertekort krijgt als je geen graan eet. Ehm... dat is 0,62 punten voor de gekookte tarwe en 1 voor de broccoli, wel 3 voor de runderlappen en een knaller van 17 voor de lever! Die lever doet het trouwens ook erg goed als het om B2, B11 (= foliumzuur) en B12 gaat.

2. De vitaminen en mineralen zijn er meestal voor het grootste deel al uit!
Een groot deel van de goede dingen in graan zit in de kiem. De grap is dat ze voordat ze graan zoals tarwe gaan malen eerst de kiem eraf halen en de zemel (het velletje). Waarom doen ze dat? In de kiem zit ook olie. Zolang die kiem aan de graankorrel zit, is die olie ‘luchtdicht verpakt’. Zodra je graankorrel met kiem gaat malen, kom de olie vrij.

Deze olie wordt snel ranzig (onverzadigde vetten (olie) oxideren heel snel onder invloed van zuurstof en warmte), dus wordt het meel snel ranzig. Het is dus handiger om eerst de kiem en het velletje eraf te halen en dan het graan te malen. Het meel wat je dan hebt, blijft veel langer goed, maar heeft nog maar weinig voedingswaarde. De zemelen worden er weer bij gegooid voor volkorenbrood. op deze manier ben je ongeveer de helft van je B-vitamines kwijt en praktisch alle vitamine E (zo’n 90%).

3. Wat er dan nog wel in zit, zit vast aan andere stoffen en wordt niet opgenomen!
Een deel van de mineralen, zoals ijzer, in graan zit vast aan fytinezuur. En in die vorm kunnen we de mineralen niet opnemen. Omdat we geen herkauwers zijn, kunnen we het fytinezuur niet losknippen van de mineralen. Ze fietsen gewoon ons lichaam weer uit.

4. Al met al heeft brood weinig voedingswaarde en samen met het gluten-gedoe, niet de moeite waard!

• In graan zitten niet vreselijk veel vitaminen en mineralen, om mee te beginnen. Valt best tegen eigenlijk.
• In onze moderne graanproducten zitten nauwelijks nog goede stoffen, omdat eerst de kiem eraf wordt gehaald waar een groot deel van de ‘gezondheid’ van graan in zit, voordat er pasta, brood, koekjes etc van wordt gemaakt. Voor volkorenproducten wordt de zemel er weer terug ingegooid, de kiem niet.
• Wat er dan nog in zit, zit deels vastgebonden aan fytinezuur en kan niet opgenomen worden.
• Gluten maken via via je darmen ‘lek’ en zijn daar bovenop ook nog eens moeilijk verteerbare eiwitten. Ze zijn complex en hebben veel ‘knipwerk’ nodig om in losse bruikbare deeltjes geknipt te worden. Veel mensen hebben last van gluten. Er is een hele groep die niet weet dat ze coeliakie hebben, omdat ze a-symptomatische coeliakie hebben. Dat wil zeggen dat ze niet de klassieke kenmerken hebben, dus denkt er niemand aan coeliakie-onderzoek. Maar stiekum hebben ze het toch. En anderen hebben last van gluten zonder coeliakie te hebben.
• Brood is best lekker, maar absoluut niet vreselijk gezond en zeker niet noodzakelijk voor je vitaminen en mineralen. Die vind je genoeg in ander eten.

5. Vroeger was alles beter: Brood heeft enige voedingswaarde als we het klaarmaken op de manier zoals heeeeeeeeeeeeeeeeeeeel vroeger deden.
Als we graan dagelijks/wekelijks vers malen en we halen niet eerst de kiem eraf, dan blijven de relatief kleine hoeveelheden vitaminen en mineralen erin zitten. Als je er dan zuurdesembrood van maakt, met alleen zuurdesem (en zonder gist) en lang laat fermenteren, dan worden de gluten deels voorverteerd en een deel van het fytinezuur losgeknipt van o.a. het ijzer wat erin zit. Dit maakt het brood beter verteerbaar en de voedingsstoffen beter opneembaar.

Maar zulk brood is nauwelijks te vinden in NL. Tuurlijk is er zuurdesem-brood. Maar is dat dan van vers gemalen meel met kiem? En heeft dat ook urenlang gefermenteerd? Lang genoeg om de gluten voor te verteren en de fytinezuur los te knippen? Of zit er wat zuurdesem in voor de smaak en gist voor de luchtigheid? (Pas rond 1900 werd bakkersgist op grotere schaal gemaakt. Als die eeuwen daarvoor was het dus zuurdesem en wat voorlopers van de moderne bakkersgist wat de klok sloeg.)

En vroeger aten ze geen margerine, chocopasta, vruchtenhagel, hagelslag, etc. op brood. Laat staan dat ze allerlei broodverbetermiddel, sojameel en wat nog niet meer in hun brood stopten. Daar hoeven we niet voor terug naar de oertijd. 100-200 jaar is meer dan genoeg.

Gezond lees- en kijkvoer

50 Shades of Gluten (Intolerance)

Pioneering Researcher Alessio Fasano M.D. on Gluten, Autoimmunity & Leaky Gut

What Science Really Says About the Paleo Diet – With Mat Lalonde (kritisch over Paleo)

Nutrient Density: Sticking to the Essentials (youtube)

Voeding en fysieke degeneratie

Deep Nutrition: Why Your Genes Need Traditional Food

Broodbuik

En dit is maar een ieniemienie topje van de berg met graan-is-niet-zo-vreselijk-gezond-informatie. Maar ja, een mens moet ergens beginnen.

Ik weet het, ik weet het... We hebben eindelijk een beetje winter. Ergens in het Noorden proberen ze een ijsbaan te maken op een skeelerbaan door elke twee uur er water te sproeien. Maar hier in het zuiden hebben we bijna de hele winter in de bikini buiten kunnen lopen. En als we dan geen winter krijgen (winter zonder sneeuw en ijs = voor mij een horrorwinter), doe me dan maar voorjaar!

Met wat spulletjes uit huis (of de kringloopwinkel) en voor een paar euro bolletjes en bloemen, kun je heel makkelijk het voorjaar in huis halen.

Vorige week schreef ik een stuk over de ellende die je van uit de hand gelopen schulden kunt krijgen. Daarin schreef ik ook iets over wanneer je wel en niet door de energie-maatschappij afgelosten kunt worden. Maar het ligt allemaal een stukje ingewikkelder dan ik dacht, gehoord had, gelezen had en nagekeken had.

Hoe zit het dan wel?
Je mag pas afgesloten worden als je niet reageert op betalingsherinneringen. Je krijgt minimaal één herinnering. Als je dan niet betaalt EN niet reageert, krijg je een brief waarin ze je vertellen dat ze stoppen met de levering van energie: ‘einde levering’. En ze geven dat door aan de netbeheerder.

Die netbeheerder stuurt je een brief dat ze gaan afsluiten. Je hebt dan nog 10 dagen om te betalen of om een afbetalingsregeling met de energiemaatschappij af te spreken.

Schuldhulpverlening
Lukt het niet om te betalen of een regeling te treffen, dan moet je je aanmelden bij schuldhulpverlening. Daarover staat informatie in één van de brieven: de betalingsherinnering. Dat aanmelden bij schuldhulpverlening moet OP TIJD gebeuren. Ben je niet op tijd dan kun je afgesloten worden. Ook als je verzoek om hulp wordt afgewezen, kan er ook worden afgesloten. Als je wordt afgewezen is er wat aan de hand, zoals fraude of iets anders. En de meeste mensen hebben gewoon schulden en betalingsachterstanden, dus is er verder niks aan de hand. Aanmelden bij schuldhulpverlening heeft altijd zin.

Brr, het vriest (hard)
Bij wanbetaling (je rekeningen niet betalen, maakt je een wan-betaler) kun je ook afgesloten worden in de winter, tenzij je je op tijd hebt aangemeld bij schuldhulpverlening. Uitzondering is in periodes van strenge vorst.

Dat is aardig, maar je hebt er niks aan. Want zodra het niet meer vriest, word je gewoon afgesloten. En als het twee weken later weer vriest word je niet weer aangesloten. Opnieuw aansluiten kost je rond de 400 euro voor gas en ook rond de 400 voor elektriciteit.

Met andere woorden: laat het nooit zover komen! Trek op tijd aan de bel. Blijf je belangrijkste rekeningen trouw betalen. Eet desnoods droog brood. Meld je bij schuldhulpverlening als het nodig is.

Nu zijn er altijd allerlei uitzonderingen op het verhaal hierboven, maar dit zijn de grote lijnen. Zorg dat je binnen die grote lijnen blijft.

Je kunt het een en ander nalezen als je wil: Kan mijn energieleverancier de levering van energie afsluiten als ik niet betaal? En verder klikken via de links.

Bijna iedereen geeft wel eens geld weg in de vorm van giften of het helpen van familie of vrienden. Maar als ik je zou voorstellen om zomaar op straat geld uit te delen, denk je misschien dat ik toedeledoki ben. Toch is er iemand die het jaren heeft gedaan. En naar zijn voorbeeld zijn er meer mensen het gaan doen.

Secret Santa
De man waarover ik het heb is Larry Stewart, die jarenlang voor Secret Santa speelde. Zijn eigen verhaal begon in armoede. Hij groeide op bij zijn opa en oma, die alles bij elkaar moesten schrapen om eten op tafel te hebben. En soms was er geen eten. Dan sloop hij bij de buren de kippenschuur in om eieren ‘te lenen’, dan hadden ze in ieder geval iets te eten.

Op een gegeven moment raakte hij als jonge man werkeloos (1971). Hij had alleen zijn auto nog en was blut. Na twee dagen niet gegeten te hebben, liep hij een ‘diner’ binnen, bestelde een groot ontbijt en dronk zijn koffie. Toen de ontbijtdrukte in het restaurant voorbij was, deed hij net of hij zijn geld kwijt was door in zijn zakken te zoeken. Zuchtend ging hij weer zitten.

De eigenaar/kok kwam naar hem toelopen en zei zoiets als: “Kijk, volgens mij bent u 20 dollar verloren en ‘pakte’ de 20 dollar van de grond en gaf die aan Larry. Hij rekende af, met fooi, en gebruikte het overgebleven geld om benzine te kopen en naar een andere stad te rijden, waar meer kans op werk was.

Geen rozengeur en maneschijn
Zijn leven daarna liep niet meteen op rolletjes. In 1978 en 1979 werd hij weer ontslagen. Beide keren vlak voor kerst. Rond kerst 1979 ging hij eten bij een drive-in restaurant (snelle hap à la McD). Serveersters komen/kwamen daar je eten (op rolschaatsen) naar de auto brengen. De dame die hem serveerde, had een wat dunne jas aan voor de tijd van het jaar. Hij dacht bij zichzelf: “Ik denk dat ik het slecht heb (omdat hij net weer ontslagen was), maar zij staat hier in de kou dubbeltjes en kwartjes bij elkaar te schrapen. (Serverend personeel in de VS is vaak afhankelijk van de fooien om een beetje normaal salaris naar huis te kunnen brengen.) Hij gaf haar 20 doller en zei: “Het is goed zo.”. De dame in kwestie werd emotioneel en zei: “Je weet niet wat dit betekent voor me.”

Het regent honderdjes
Sinds die tijd is hij anoniem geld gaan uitdelen rond de kerst. Eerst kleinere bedragen, maar toen hij het financieel goed kreeg, werden het briefjes van 100 dollar. Op een gegeven moment waren het tienduizenden dollars per kerstseizoen (deels van anoniem giftgevers). Al die jaren lukte het hem om anoniem te blijven voor het grote publiek. Toen een roddelblad zijn naam bekend wilde maken, heeft hij ervoor gekozen het zelf te doen. In die tijd was hij ook ziek (slokdarmkanker) en was bezig om zijn initiatief door anderen over te laten nemen.

Geef het door...
Zijn belangrijkste motivatie voor het weggeven van het geld was, dat die 20 dollar die hij kreeg voor goed zijn leven had verandert. De goedheid van een andere, in dit geval een klein bedrag, kan je net even de goede kant opduwen. Hij vroeg dan ook aan de mensen die hij geld gaf of ze, als ze het ooit zelf goed zouden hebben, dat weer door zouden willen geven aan anderen.

Wil je heel zijn verhaal zien (Engels)? Hier het eerste filmpje van een serie van 6:

Ik weet niet precies wat het is, maar die ‘schreeuw: schuldenvrij!!!’ filmpjes hebben iets in me los gemaakt. Al jaren vind ik lenen niet handig en weet ik wat voor drama’s het op kan leveren. Sparen is vaak een betere optie. We hebben zelf ooit een lening voor een auto gehad, die we prima konden betalen. Toch voelde ik me niet echt prettig bij de lening. Ik lees al jaren artikelen, blogs en boeken over financieel slim en gezond leven. Denk aan boeken als ‘Hypotheekvrij!’, ‘Je geld of je leven’, maar ook boeken als ‘De economie van goed en kwaad’, door Tomás Sedlácek, een van de briljantste economen van nu. Het heeft mijn aandacht. Maar nu lijkt er wel een bepaalde verontwaardiging en boosheid los te komen. Het borrelt en stoomt.

Wat dachten we wel niet?! Lenen is gezond?! Lenen hoort bij het leven? Hoezo? Zodra je geld leent, word je slaaf van de lener (bank, kredietverstrekker, etc.)! Als je niet betaalt, komen ze achter je aan. Lenen geeft helemaal geen vrijheid! Lenen is eerder een betonblok om je nek. Hoe hebben we ooit redelijk massaal kunnen geloven dat lenen vrijheid geeft.

Hypotheken geven ons het gevoel dat we eigenaar zijn. “We hebben een eigen huis.”, zeggen we dan. Hoezo? Het is van de bank, behalve als je ook daadwerkelijk gaat aflossen. Dan wordt het huis beetje bij beetje van jou. En het idiote is, we hebben zelfs hypotheken waarbij je helemaal geen eigenaar wordt. De 100% aflossingsvrije hypotheek is in feite een verkapt huurcontract, waarmee je de schijn van een ‘eigen huis’ op kunt houden.

Heel de aandelenbubbel en huizenbubbel, de opklop-economie, is deels ontstaan (of misschien wel bijna helemaal), omdat er zoveel geleend kon worden. Grif betaalden we met geleend geld, zodat de prijzen bleven stijgen. En iets wat niet op echte waarde is gebaseerd, kan ploffen als een zeepbel. Poefff, niks meer... Zure vruchten eten we nu, hele zure vruchten. Nee, niet iedereen, maar wel als je de pech hebt nu net aan de verkeerde kant van het lijntje te zitten.

De overheid
En dan ons land. We hebben een staatsschuld op het moment van schrijven ruim € 448.000.000.000,- tegen een staats-jaarinkomen van € 244.000.000.000,-, terwijl de staat € 257.400.000.000,- uitgeeft. Dus er wordt meer uitgegeven dan erin komt! Haal je wat nullen eraf, dan krijg je een beetje een idee om welke verhoudingen het gaat. Stel je voor dat je een schuld hebt van € 44.800,-, je hebt een jaarsalaris van € 24.400,- en je geeft dat jaar € 25.740,- uit. Dus de schuld loopt ook nog eens op. Volgens mij is Nederland rijp voor de schuldsanering!

Nieuwe norm
Natuurlijk kunnen we niet alles voorzien in het leven en zijn niet alle (problematische) schulden het gevolg van hebberigheid en onhandige keuzes. Er is ook gewoon de factor ellende en pech. Maar hoe zou de wereld er uit zien als we lenen alleen nog als middel zien voor als het echt niet anders op te lossen is? Als je dan alleen een lening krijgt je je ook goed kunt terugbetalen? Als de economie gebaseerd is op echte waarde, in plaats van op lucht? Misschien moeten we dat eens proberen? Wat mijn betreft wordt schuldenvrij leven de nieuwe norm, ook al moeten we er bij wijze van spreken regelmatig droog brood voor eten en een aantal jaren op sinaasappelkistjes leven (dat was ooit vrij normaal, als ik mijn ouders mag geloven).

Veel gedroogde kruiden, specerijen en andere smaakmakers, zoals ketjap blijven vaak eindeloos goed. Maar de smaak wordt vaak een stuk minder na ongeveer een jaar. Daarom probeer ik niet teveel in te kopen. Ook kijk ik kritisch naar wat ik wel en niet regelmatig gebruik. Ik koop bijvoorbeeld niet voor één recept een potje zwart mosterdzaad. Specerijen die ik bijvoorbeeld regelmatig gebruik zijn: kaneel, zwarte peper, komijn, kruidnagel, kurkuma en één of andere hete chilipeper. En specerijenmixen zoals (pikante) kerrie en chinees 5-specerijenpoeder.

Kruiden staan in de tuin. De rozemarijn, tijm en salie zijn nu ook nog te plukken. De bieslook staat meer dan een half jaar klaar om geplukt te worden. Komend seizoen wil ik wat meer peterselie planten. Dat kom ik altijd tekort.

Zout heb ik ook op voorraad. Grijs zeezout (Keltisch zeezout), met z’n mineralen en sporenelementen. Zout haalt de smaak van iets extra naar boven. Je hoeft geen kilo’s in je eten te verwerken om net even het verschil te proeven. Het blijft eindeloos goed en mocht ooit de pleuris uitbreken, dan is een beetje zout in je dan misschien wat eenzijdige eten wel erg lekker.

En verder heb ik eigenlijk altijd wel zongedroogde tomaten, tomatenpuree, verschillende soorten azijn, tamari (glutenvrije sojasaus), kappertjes, etc., in huis.

Budgettip!
Bovendien kun je van zout ‘ORS’ maken, samen met suiker, in het geval iemand diarree heeft. (ORS staat voor Oral Rehydration Salts.) De verhouding is 6 theelepels suiker en een halve theelepel zout opgelost in een liter water. Zout helpt namelijk de vochthuishouding in je lichaam te regelen.

Nu ik SchuldenVrijMaatje ben, maak ik van heel dichtbij kennis met de schuldenwereld. Ik kan je één ding vertellen: je wil geen uit de hand gelopen schulden hebben! Het is de hel! Een lening kan een keer handig zijn, maar je moet eigenlijk van te voren weten dat je ‘m goed kunt terug betalen. Dus als je een keer krap zit kun je beter een tijdje alleen rijst en bonen of macaroni met ketchup eten, met gaten in je schoenen lopen of iets anders doen waarvan je denkt ‘dat nooit!’ dan dat je een rekening niet betaalt of geld leent. Want als je eenmaal een eindje naar beneden glijdt, is de kans groot dat je in een lawine van ellende naar beneden stort.

Je denkt dat je alle ballen nog wel in de lucht houdt, door het ene gat met het andere te vullen. Maar dan gebeuren er dingen waarvan je niet wist dat dat kon. Of die je misschien wel wist, maar waarvan je dacht dat ze jou nooit zouden overkomen. Hier een aantal dingen die ik nu van dichtbij meemaak:

• De belastingdienst mag alles (UWV/sociale dienst en de overheid ook). Natuurlijk wel binnen de geldende wettelijke regels. Maar als je maar lang genoeg iets wel of niet doet, trekt de belastingdienst gewoon je toeslagen in, om de schuld die je bij hen hebt te verrekenen. Je bent dan op een gegeven moment wel weer van je schuld bij de belastingdienst af. Maar je andere schulden lopen waarschijnlijk nog verder op, omdat geen huurtoeslagen en/of geen voorlopige teruggaaf, geen kinderopvangtoeslag meer etc. een behoorlijk aanslag is op je inkomen.
• Betaal je lang genoeg je zorgverzekering niet (die is wettelijk verplicht om te hebben), dan krijg je op je kop. Er wordt dan voor jou een zorgverzekering afgesloten, die automatisch betaald wordt van je uitkering of salaris. De zorgtoeslag komt niet meer op je rekening binnen, maar gaat rechtstreeks naar het CVZ. En zolang je een schuld hebt bij een zorgverzekering, kun je niet over op een andere zorgverzekering.
• Boetes zijn ook leuk. Als je ze niet betaalt, lopen ze snel op. Voorbeeld: een boete van € 100,- wordt bij de eerste herinnering € 150,- en de keer daarna € 300,-. Wacht je lang genoeg, dan mag je voor de rechter verschijnen. Die mag je in de gevangenis zetten en daarna mag je alsnog de boete betalen. Het CJIB (=overheid) mag ook gewoon de boetes van je rekening afhalen. En weg is dan bijvoorbeeld een deel van het geld dat je voor de huur had gereserveerd.
• Je huis uitgezet worden kan ook. Woningbouwverenigingen wachten niet meer, maar beginnen bij de eerste maand achterstand al aan de bel te trekken, uit zorg. En dat is een goede zaak! Hier in de stad adviseren ze je om contact op te nemen met schuldhulpverlening, als je denkt dat de achterstand in betaling een probleem gaat worden. Maar uiteindelijk gaan ze naar de rechter om je uit huis te laten zetten. Zakelijk gezien, vanuit hun bekeken terecht. Jij komt jouw deel van de overeenkomst niet na. Voor jou een ramp. Wat dacht je van jij bij de daklozen-opvang en je kinderen (tijdelijk) in de pleegzorg?
• Dit punt klopt niet. Daantje wees me daarop, dankjewel! Volgende week een apart bericht hierover. Afgesloten worden van warmte (gas), water en elektriciteit is ook geen pretje. En ook al mogen ze je IN de winter niet afsluiten, VOOR en NA de winter wel. Dus tot en met 30 september kunnen ze afsluiten en vanaf 1 april ook weer. En als je schuld dan maar groot genoeg is, kan het maanden tot jaren duren voordat je weer aangesloten wordt. (Nee, ze komen je dan in de winter niet weer aansluiten.) Kamperen in eigen huis kan op zich wel, maar eindeloos warm water koken om iedereen zich te laten wassen is op z’n zachtst gezegd geen pretje. Of de was doen op de hand. Of niet warm kunnen douchen als jij en je kinderen ongesteld zijn. Loop je een achterstand op, dan kun je afsluiting nog voorkomen door je op tijd aan te melden bij schuldhulpverlening. Dat staat als het goed is ook in de brief van de energiemaatschappij.

Denk niet te snel dat je het zelf wel oplost
En je hoeft niet eens zo’n grote schuld te hebben om in de problemen te raken. € 500,- kan al genoeg zijn om om klem te komen zitten, als je bijvoorbeeld in de bijstand zit. Als je bijvoorbeeld maar € 20,- per maand kunt missen, ben je (zonder rente mee te rekenen) 4 jaar en 2 maanden bezig om een schuld van € 1000,- af te lossen.

Het gebeurt regelmatig dat mensen met een relatief kleine achterstand beginnen. Dan het ene gat met het andere gaan vullen en uiteindelijk, na 5, 6, 7 jaren ploeteren, alsnog bij schuldhulpverlening terechtkomen met een grote schuld. En vanaf de eerste afspraak duurt het dan vaak nog zo’n 3,5-4 jaar voordat ze van het hele gedoe af zijn. Opgeteld dus zo’n 10 jaar in de shit. Dat doet een mens geen goed kan ik je vertellen. Hadden ze meteen bij wijze van spreken drie maanden droog brood gegeten of een haalbare regeling getroffen, dan had de ellende een stuk korter geduurd.

Zoveel mensen, zoveel situaties
Natuurlijk is elke situatie anders en kun je niet altijd zelf iets aan de situatie doen. Toch zie ik in veel situaties dat mensen van te voren of als de problemen ontstaan andere beslissingen hadden kunnen nemen, waardoor het probleem voorkomen had kunnen worden of waardoor ze een stuk minder erg zouden zijn geweest. Denk aan een buffer, geen tophypotheek, niet met de lapzwans samen gaan wonen waarvan je weet dat ie niet deugt, maar je bent zo verliefd op hem, geen bankstel via de wehkamp of sneller hulp inschakelen als je dreigt vast te lopen.

We zijn als mens blijkbaar geneigd om de problemen in eerste instantie voor ons uit te schuiven, met het idee ‘het komt wel goed’. Maar achteraf hadden de meeste mensen die ik spreek liever eerder aan de bel getrokken of actie ondernomen of die tophypotheek niet genomen.

Voorkomen is beter dan genezen
Hier in Tilburg heb je een inloopspreekuur bij schuldhulpverlening. Of je nu € 50,- betalingsachterstand hebt of € 50.000,-, dat maakt niet uit. Ze hebben liever dat je zo vroeg mogelijk langs komt. Soms helpt het al als iemand even met je meekijkt, je een tip geeft waar je zelf niet aan had gedacht of bijvoorbeeld helpt met een moeilijk telefoongesprek. Verder kun je het daarna weer zelf. Hoe kleiner de schuld, hoe makkelijker het vaak op te lossen is.

Bedankt voor jullie complimenten en reacties ophet vorige bericht! Natuurlijk mag je kritiek hebben op GELUKKIG. Maar het heeft voor mij vooral zin, als ik er ook echt iets mee kan. Dus meer specifiek en meer inhoudelijk. Denk aan: “Zou je wat meer daar en daar over kunnen schrijven”. Of: “Ik zit met deze vraag en ik denk wel meer mensen, zou je daar eens op in kunnen gaan.” Of: “Ik ben niet zo van de knutsel, van mij mogen er wel wat meer lees-artikelen in.” Niet dat ik daar altijd (meteen) iets mee kan, maar het helpt mij wel bij de invulling van het blad.

Als je ergens voor wilt sparen of je schulden wilt aflossen, kun je soms overweldigd raken door het gevoel dat al die kleine beetjes geen nut hebben. En in het echte leven kan dat ook zo zijn. Maar in veel gevallen kan er (veel) meer dan je denkt. Door in het diepe gat van schulden te blijven staren of tegen de grote berg van je spaardoel aan te blijven kijken, gebeurt er niks. De eerste stap is dan ook actie!

Actie!
Als je iets wil bereiken zul je in beweging moeten komen. En dat kan zwaar zijn. Denk aan zware kar die je vooruit wil duwen. Je moet je schrap zetten en al je kracht gebruiken om ook maar een centimeter vooruit te komen. Heel langzaam komt de kar in beweging. Terwijl je met al je kracht blijft duwen, komt er langzaam meer beweging in de kar. Tot op een gegeven moment de zware kar echt vaart begint te krijgen en het je stukken minder kracht kost om ‘m vooruit te duwen. En soms moet je zelfs verschillende keren een poging doen om de kar in beweging te krijgen. Of heb je hulp van anderen nodig om de kar in beweging te krijgen. Maar als je niks doet, blijft de kar staan.

Als je je schulden weg wil werken zijn de eerste stappen soms loodzwaar. Je moet onder ogen komen hoe de situatie is. Je bent niet de eerste die het gewoonweg niet durft alle bedragen bij elkaar op te tellen, omdat je bang bent dat het totaalbedrag zo overweldigend is, dat je het niet aan kunt. Het ene gat met het andere vullen, is wat je gewend bent. En de stress daarvan kun je (net) aan. Maar het monster van de hele waarheid onder ogen komen, lijkt iets wat je echt niet aan kunt.

Toch is dat één van de eerste stappen die je moet zetten om verder te komen. En dat voelt soms als iets wat al je energie kost en niks oplevert. Het kan goed zijn dat je in de eerste tijd hulp en steun van anderen nodig hebt. Dat kunnen mensen van organisaties zijn of bijvoorbeeld een vriendin die je helpt om je schulden op een rijtje te zetten en het totaalbedrag uit te rekenen.

Maar dan... na een aantal weken of maanden (er zijn geen wonderprogramma’s of wonderpillen) begin je resultaat te zien. Je schuld gaat een klein beetje naar beneden. Er komt rust in je leven. Het is zwaar, want je kunt voorlopig bijna niks meer. Maar je bent onderweg om de zware last van de schulden stukje voor stukje weg te breken. De kar is in beweging en het kost minder energie om ‘m te duwen. De meeste energie gaat nu zitten in het op de weg laten rijden van de kar; zorgen dat je niet van je pad naar je doel af raakt.

De stukjes
Het bedrag wat je wil sparen of wil aflossen kan een enorme berg zijn waar je tegenaan kijkt. Hak de berg daarom in stukjes, tot het bedrag voor jou behapbaar is. Het bedrag hoeft in aantallen euro’s niet eens zoveel te zijn, om heel erg groot te lijken. Breek je schuld daarom in stukjes. Voorbeeld:

Je krijgt pijn in je buik van de € 2500,- die je rood staat en die maar niet weggaat. Als je het deelt door 3 jaar, heb je een bedrag van € 834 euro (afgerond) wat je per jaar weg moet zien te werken. (Ik reken de rente even niet mee.) Dat is € 69,50 per maand. Met zo’n bedrag kun je wat. Dat is te overzien. Als je bijvoorbeeld een paar tientjes weet te besparen op de boodschappen, tweedehands kleding koopt, wat minder gaat roken, de kapper wat minder vaak bezoekt, niet meer uit, maar thuis een biertje drinkt, etc. kun jij gewoon die € 70,- per maand aflossen. En heb je zelf in drie jaar die € 2500,- afgelost!

En als je eenmaal begint met aflossen en het gaat lekker lopen, wordt je misschien wel fanatiek. Je ontdekt meer manieren om te besparen. Neemt een krantenwijk erbij. Je knalt gewoon die schuld even weg! Als de kar eenmaal in beweging is, is hij ook moeilijker te stoppen.

Hoe lager je inkomen (en/of de ruimte in je budget na aftrek vaste lasten), hoe hoger een schuldbedrag in verhouding is. Is je afloscapaciteit, het bedrag dat je maximaal per maand kunt missen om af te lossen, bijvoorbeeld € 20,-, dan is 1000,- euro de Mount Everest. Maar voor iemand die zoveel verdient dat hij als hij wil zo € 500,- per maand kan over houden, is het twee keer een scheet laten en de schuld is weg.

Is je afloscapaciteit veel te klein om je schuld af te lossen, ga dan naar schuldhulpverlening in je gemeente. Onder bepaalde voorwaarden kom je dan misschien in aanmerking voor een sanering (WSNP). Je komt niet zomaar in de WSNP en de weg ernaartoe kan ook de nodige hobbels hebben, maar als het lukt en je houdt je aan de gemaakte afspraken, dan ben je na 3 jaar van een onmogelijke schuld af.

Als het om sparen gaat... Bijvoorbeeld € 42.000,- (zonder rente) is 7 jaar lang € 500,- per maand opzij leggen. Je kunt denken, ja pffft, wie kan er nu zulke bedragen opzij zetten? Meer mensen dan je denkt. Stel je gaat werken en blijft leven op het niveau van toen je nog studeerde, plus een klein beetje extra. Of je bent met z’n tweeën, werkt allebei, woont niet te duur en geniet van het leven, maar niet door er bakken geld tegenaan te gooien. Reken je de rente mee, dan is dat bedrag bij 2% rente € 45.087,- en bij 4% € 48.410,-.

Het grote plaatje
Houd altijd het doel voor ogen. Als je het even niet meer ziet zitten of het helemaal gehad hebt, denk dan weer even aan waar je het voor doet:

• De vrijheid van een schuldenvrij leven.
• De vrijheid van een afgelost huis en een afbetaald dak boven je hoofd.
• Dat jaar wat je wil gebruiken om voor jezelf te beginnen.
• De opleiding die je wil volgen
• De safari met het hele gezin
• De reis naar opa en oma in Canada
• ...

Maak desnoods een spaarmeter of een aflosmeter, waarop je inkleurt of afstreept wat je gedaan hebt. Vier elke X tijd je succes, je resultaat. Zit je superkrap, dan is dat misschien niet veel meer dan een zelfgebakken cake of een andere kleine luxe. Heb je wat meer ruimte in je budget dan heb je wat meer mogelijkheden. Het werkt beter om af en toe gepland en gebudgetteerd de druk van de ketel te halen, dan bij een dip finaal door het lint te gaan. Dat zet je weer zoveel stappen terug.

Naar aanleiding van de recensie door Spaarcentje, kwam er wat kritiek op GELUKKIG. Niet leuk, maar ik heb liever dat je zegt wat je op je lever hebt, dan dat ik niks hoor. Nu kan ik tenminste ergens op reageren. Voordat ik in ga op de kritiek, eerst even dit...

Perspectief en wensen
Hoe je iets beleeft hangt voor een deel af vanuit welke hoek (perspectief) je naar iets kijkt. Twee verschillende mensen kunnen dus een heel ander beeld en gevoel hebben bij één en hetzelfde tijdschrift. De één vindt GELUKKIG bijvoorbeeld duur, de ander juist goedkoop.

Daarnaast is het zo dat er net zoveel wensen als er mensen zijn. De één is van de knutsel en hoe meer doe-het-zelf artikelen, hoe beter. De ander wil liever informatieve artikelen. Als maker van een product kun je niet met alle winden mee waaien. Je bepaalt een koers en wie mee wil varen, vaart mee. Binnen die koers is er wel ruimte voor inbreng en variatie. Op basis van wat ik van lezers hoor (dus als je iets anders wil, e-mail of bel dan even) probeer ik de beste balans te vinden tussen verschillende soorten artikelen en rubrieken.

Als GELUKKIG niet het type blad is wat bij je past, niet kopen! Er zijn andere bladen of andere media waar je misschien wel vindt, wat je zoekt. En eerlijk gezegd, misschien weet je het op een gegeven moment allemaal wel en wil je geen besparingstips meer lezen die je al kent. Fantastisch! Abonnement automatisch af laten lopen en niet weer lid worden! Daar tegenover staan nog duizenden Nederlanders die niet uitkomen met hun geld en misschien wel iets hebben aan wat er in GELUKKIG staat.

En dan nu de kritiek:

“Oh, wat moeten we gelukkig zijn”
Als nuchtere Noorderling (wonend in het Zuiden) moest ik wel lachen om deze opmerking. Als ik zelf ergens een hekel aan heb, is dat overdreven positief en gelukkig doen. ‘k Heb me dan ook echt af zitten vragen hoe iemand aan dat idee zou kunnen komen. Ik heb zelf de volgende punten gevonden (zijn er andere, dan hoor ik ze graag).

• Ik kies er bewust voor om een positief blad te maken. Voor ellende kun je de krant lezen, het nieuws kijken etc. En hoe erg je situatie ook is, uiteindelijk schiet je er niks mee op om bij de pakken neer te blijven zitten. Wat wat mij betreft niet wil zeggen dat er geen ruimte is voor rouw, verdriet of boosheid.
• Ik kies er bewust voor om in de interviews geen sappige details te schrijven, à la Story, Privé of de Telegraaf. Als iemand gescheiden is, flinke schulden heeft of bijvoorbeeld chronisch ziek, kun je ervan uitgaan dat dat geen feestje is. Interview-kandidaten zitten ook niet te wachten om dat soort details aan heel de wereld te vertellen. Ze willen juist kwijt dat er ondanks de ellende licht is aan het einde van de tunnel. En dat er naast de ellende (die nog steeds ellendig is) ook ruimte is om van dingen te genieten.
• In 2013 schreef ik een serie over de wetenschap van het geluk. We kunnen veel van ons geluk beïnvloeden door ons gedrag, denken en de keuzes die we maken. Dus zes keer stonden twee pagina’s per blad in het teken van geluk. Misschien heeft dat onbewust bijgedragen aan het idee van overdreven gelukkig en positief moeten zijn?

“Het enige positieve en grootste pluspunt is dat het abonnement automatisch afloopt”
Geloof het of niet, er zijn ook abonnees die dat juist het grootste minpunt vinden. Zij laten liever het abonnement automatisch doorlopen.

“Te dun, te duur en het duurt me te lang”
Ja, hij mag dikker! Dat vind ik ook! Ik zou graag uitbreiden en dat gaat ook zeker gebeuren. (En als dat gebeurt, zal ik dat echt wel laten weten! Je denkt toch zeker niet dat ik zo’n verkooppunt laat liggen?;-) Er wordt in de kritiek een vergelijking getrokken met GENOEG, een ander consuminderblad. Daar duurde de ontwikkeling bij mijn weten nog langer.

De Vrekkenkrant was de eerste 4,5 jaar een blad van 6-8 pagina’s als ik het me goed herinner. Heel waardevol, maar niet dik. Geschreven door twee personen, met ingezonden tips en brieven. Toen het blad verder ging als GENOEG met 32 pagina’s, was er een redactie van enkele personen en een aantal meewerkende schrijvers.

GELUKKIG begon 3 jaar geleden met 16 pagina’s. (Dus als je dan graag wilt vergelijken, heb ik nog 1,5 jaar de tijd om op de 32 pagina’s te komen ;-) Vanaf het derde nummer had het blad 20 pagina’s en vanaf januari 2012, 24 pagina’s. Er zijn mensen die oprecht denken (en dat tegen mij zeggen) dat ik de ideeën en artikelen in mijn vrije tijd even uit mijn mouw schud. Misschien zijn er mensen die dat kunnen, maar ik kan dat niet.

Duur? Dat kan. Hangt er vanaf hoe je er tegenaan kijkt. Had gisteren nog iemand aan de lijn die vindt dat het blad juist best goedkoop is. Een blad met 0 pagina’s aan advertenties, heeft geen andere inkomsten dan alleen het abonnementsgeld. Geen advertenties, is een heel bewuste keuze en onderdeel van de filosofie achter GELUKKIG. Dat heeft als beperking dat je afhankelijk bent van het aantal abonnees. Pas bij grotere aantallen komt er geld beschikbaar om uit te breiden. Maar door uit te breiden kom je misschien weer aan meer abonnees...

Er zit € 4500,- eigen geld in het blad en een kleine € 1000,- aan giften. Het werk doe ik tegen 0,00 salaris. Als er geld “over” blijft, gaat dat eerst naar de verdere ontwikkeling van het blad zitten en niet in het onszelf terugbetalen of een salaris voor mij. Vind ik dat erg? Nee, helemaal niet. Ik vind het nog steeds erg leuk om het blad te maken. De kostprijs (laten drukken, enveloppe, portokosten en zaken als kantoorartikelen) van GELUKKIG ligt nog steeds maar net onder de abonnementsprijs. Weinig marge dus. Als er nog 50 abonnees bij komen en dat aantal stabiel blijft, kan ik een flinke kostenbesparing doen op de verzendkosten.

Dus ja, ik wil graag uitbreiden en het blad verder ontwikkelen! Dat kost tijd, ruimte in mijn hoofd en geld. En dat zal ik toch (deels) moeten realiseren voordat ik verder kan. Factor tijd en ruimte in mijn hoofd: check! Ik ben heel erg blij met het nieuwe team. Aan de rest wordt gewerkt. Had iemand anders het sneller en beter gekund? Vast wel. Maar ik ben niet iemand anders. Het risico dat ik daarmee lezers verlies is voor mij.

Wij waren afgelopen weekend 17,5 jaar getrouwd en vierden dat met een weekendje weg. Het viel ons eigenlijk meteen al op dat het personeel heel vriendelijk en behulpzaam was. Ze waren ontspannen maar alert. Heel prettig! Op zaterdag was er een management-evenement en was het er heel druk en rumoerig. Terwijl J. eind van de middag een kopje thee bestelde, maakte hij daar terloops een opmerking over. Een paar minuten later kwam de manager en bood ons een gratis diner aan (we hadden net ergens anders gereserveerd, maar dat konden we afzeggen). We waren heel verbaasd. J. komt voor zijn werk regelmatig in hotels en ik heb er ook wel een paar gezien in ons 17,5 jarig huwelijk, maar zoiets hebben we nog nooit meegemaakt!

Het werd nog gekker, in positieve zin dan. De directeur kwam even met ons praten. Hij vond het heel vervelend, dat het zo rumoerig was, terwijl wij op een rustig weekend hadden gerekend. Of we nog een keer wilden komen op hun kosten! Daar voelden we ons allebei wat ongemakkelijk bij, dus vroegen we of we even mochten overleggen. We besloten dat we een diner een prima compensatie was, maar dat nog eens terugkomen (voor ons) gevoelsmatig teveel was ten opzichte van het geleden leed. Maar het gebaar was fantastisch! Waar kom je zo'n houding nog tegen?

En er stond ons nog een verrassing te wachten! Toen we later op onze kamer kwamen lag er een dienblad met een fles wijn en fruit en een kaart met de felicitaties namens het personeel! We kijken dus met veel plezier terug op ons weekend in het WestCord Hotel in Delft.

Op de kleintjes letten?
Vorige week schreef Spaarcentje een paar mooie artikelen waar ze o.a. schreef over op de kleintjes of de groten letten en of je nonchalanter wordt als je ruimer in je geld zit. Wij letten op de groten en de kleintjes, maar dat geeft ons ook de ruimte om wat nonchalanter te zijn. Dit weekend was een aanbieding via Travelbird, waardoor we best veel bespaarden op de hotelkosten. Dat gaf weer ruimte om wat meer aan het diner uit te geven. We liepen naar het centrum van Delft, maakten de stadswandeling die bij het arrangement zat, dronken koffie met de kortingsbonnen uit het arrangement, winkelden maar kochten niets en aten een late budgetlunch bij de IKEA, die tegenover het hotel staat.

Zondag reden we naar een P+R en parkeerden en reden heen en terug met de tram naar het centrum van Den Haag voor slechts € 1,- p.p. Bij het Escher-museum betaalden we het volle pond. En ook de lunch was zonder korting en niet bepaald low-budget. Dus door op de groten en de kleintjes te letten, geven we onszelf de ruimte om op andere punten wat royaler te zijn. En alle kosten gaan van ons vakantie- en weekendjes weg budget af. Dat geld is van te voren opzij gelegd.

Of Hypotheekvrij!!! Lekker het weekend in met wat schreeuwende inspiratie. Dave Ramsey werd al jong miljonair, raakte alles kwijt en startte daarna een bedrijf om mensen te leren om in financiële vrijheid te leven. Hij is christen, maar is ook onder anders-gelovigen populair. In zijn radioprogramma kun je de schuldenvrijschreeuw komen doen. (Als je allergisch bent voor Amerikaans geschreeuw, niet kijken!)

De Amerikaans situatie is wel wat anders dan de Nederlandse. Zo zijn huizen in veel gebieden in verhouding goedkoper dan in NL. (Niet elke Amerikaan woont in New York of L.A.) En is het vaak makkelijker om bij te verdienen of een beter betaalde baan te vinden. Maar dat neemt niet weg, dat deze mensen met een enorme motivatie hun schulden wegwerken. Hier een paar voorbeelden:

Brittain werkte een studieschuld weg, maar ook een hypotheekschuld van 50.000 dollar. Het huis kostte 125.000 dollar, dus de andere 75.000 zal ze dan wel betaald en dus gespaard hebben toen ze het huis kocht. En ze is 29!

Warren (42) had last van angsten. Financiële zorgen waren de grootste trigger voor angstaanvallen, dus besloot hij daar wat aan te doen. Zijn strategie: een baan zoeken die twee keer zoveel betaalde en bijbaantjes. Hij werkte 53.000 dollar aan schuld weg in 1 jaar en 9 maanden. Ook werkte hij zich in het zweet om van iemand met overgewicht, weer strak in z'n vel te zitten.

Er moest een pakketje van 25 GELUKKIG's op de bus. Mijn doosjes waren op, dus wilde ik naar de winkel. Om daarna weer terug te gaan en het pakketje verzendklaar te maken en dan weer het pakketje weg te brengen, vond ik wat te veel van het goede. Dus etiketten uitgeprint en de grote plakbandroller klaargelegd, zodat ik in de auto even het pakketje verzendklaar kon maken. Maar...

...toen viel mijn oog op een doosje van een pakketje dat hier net bezorgd was.* En daar paste heel mooi dat pakketje GELUKKIG's in. Dus de doos voorzichtig uit elkaar gehaald en binnenste buiten weer in elkaar geplakt. Daarmee heb ik een neutrale doos, zonder de reclame van het bedrijf dat het pakket naar ons stuurde aan de buitenkant. Uiteindelijk heb ik dus geld en tijd bespaard!


*Vaak bewaren we wel een paar doosjes, voor het geval dat. Maar af en toe ruimen we op en gaat alles met het oud papier mee.

Op verschillende Amerikaanse sites doet een leuk spaaridee de ronde: 1378 dollars in 52 weken. Natuurlijk kunnen we dat ook in euro's. Het idee is een lijst te maken met 52 weken. In week 1 bespaar je 1 euro en zet die opzij, in week 2 bespaar je 2 euro, in week 24 natuurlijk 24 euro en in week 52 dus 52 euro. Opgeteld kom je aan het einde van een jaar uit op € 1378. Dat is toch een heel leuk bedrag!

Geschikt?
Het lijkt me een leuke manier om te beginnen met besparen of als je nog aardig wat ruimte hebt in je budget. Want we hebben het wel over besparingen per week en niet per maand. Als je bijvoorbeeld week 21, 22, 23 en 24 bij elkaar optelt, heb je het over een besparing van € 90 in een maand ten opzichte van je normale maanduitgaven. En de laatste 4 weken bij elkaar opgeteld is een besparing van € 202 in die maand. En als je in januari begonnen bent, is dat de decembermaand! Natuurlijk kun je ook februari beginnen of september, dat maakt niet uit.

Strategie
Om toch je spaardoel te halen kun je gebruik maken van verschillende strategieën. Je kunt natuurlijk gewoon de eerste week 1 euro sparen, in week 2 de 2 euro en zo verder. Handig als je tegen besparen opziet en langzaam wilt beginnen. Maar je kunt ook zeggen: ik streep af welk bedrag ik gehad heb. Heb ik deze week 33 euro bespaard, dan streep ik de 33 af. Is het volgende week 7 euro, dan de 7. En zo de hele lijst. Of begin wel gewoon bij 1 euro in week 1, maar neem in de eerste maanden zulke besparings-maatregelen dat je de laatste weken je doel ook haalt. En als je zo uiteindelijk veel meer bespaart door deze actie, dan is dat mooi meegenomen!

En lukt het niet om heel de lijst af te maken? Elke euro die je wel hebt gespaard, heb je maar mooi bespaard!

Mijn leven bestaat vooral uit lezen en schrijven. Of het nu e-mails zijn, de administratie, een boek lezen, informatie opzoeken, een interview afnemen of een artikel schrijven, ik zit grote delen van de dag. Dus bewegen doe ik al snel (te) weinig. Met een gebrek aan dieptezicht zijn sporten waar je snel moet inschatten wat je ziet (bijvoorbeeld bal of een landschap) niet geschikt. En verder ben ik ook niet zo'n sport-type. Heb ooit geprobeerd te gaan fitnessen, dat ging een weekje of 5 goed... En bij alles waar ik bewegingen moet nadoen (zoals zumba), krijg je zo'n cartoon-effect. Ik ben nog aan het uitvinden hoe de bewegingen in elkaar zitten en in welke volgorde ze moeten, staat de rest al aan de ander kant van de zaal. Misschien dat iets als Pilates wel geschikt is, maar dat heb ik nog niet geprobeerd.

Bewegen gaat in de zomer beter, omdat ik dan toch regelmatig in de tuin bezig ben en we vaker een eind(je) wandelen. Ik ben niet zo'n fietser (al ga ik 'm binnenkort toch maar weer onder het stof vandaan halen). Stofzuigen, ramen zemen en de badkamer poetsen ('sportwaardige' activiteiten) gaan in de winter natuurlijk gewoon door, maar staan niet dagelijks op het programma. Om dan toch wat vaker te bewegen, probeer ik wat vaker te wandelen. Bijvoorbeeld als ik iets vergeten ben tijdens het wekelijkse boodschappen doen.

Als ik dan naar het winkelcentrum(pje) dat hier het dichtst bij is ga, ben ik in dik 30 minuten terug, als ik stevig doorloop. Gisteren had ik iets nodig uit het grote winkelcentrum, maar dat is lopend meer dan een uur. Dat kost me teveel tijd. Wat ik dan doe is met de auto tot halverwege rijden en lopend de andere helft. (Uiteraard is gewoon op de fiets nog een betere optie en goedkoper!) Zo zou je ook makkelijk extra bewegen in kunnen bouwen door je auto 10 minuten van je werk vandaan te parkeren, een paar bushaltes eerder uit te stappen of een (paar) trappen te nemen als je op een verdieping woont of werkt (waar je ook met de lift zou kunnen).

Wat doe jij om zonder teveel tijd en geld kwijt te zijn toch (meer) te bewegen?

PS: Heeft iemand nog ergens een werkeloze stappenteller liggen die ik kan overnemen?

Heel menselijk om je bij onrust in de wereld je eens achter de oren te krabben en je te verdiepen in 'Preppen'; je voorbereiden op calamiteiten. Eén van de onderdelen van dat 'preppen' kan zijn dat je zorgt dat er voldoende eten is huis is om de eerste weken/maanden door te komen. Sommige mensen slaan voor jaren in. Voorraad voor een paar weken, maanden ligt meestal niet meteen in de weg. Maar wie weet kreeg je een tijd geleden ineens een geïnspireerde bevlieging en begon je balen rijst en pallets met blikvoer in te slaan.

Inmiddels zijn we 2014 en de aarde draait (gelukkig) nog steeds... Waar ik nieuwsgierig naar ben is: wat doe je nu met al die rijst en de blikken doperwtjes? Ben je nog steeds bezig met 'preppen'? Wat doe je nu anders? Wat kun je mensen aanraden? Is er iemand die met voorraad een financieel lastige periode heeft op kunnen vangen?

Het lijkt erop dat we binnenkort toch echt nog wat winter krijgen. Leuk om dan weer eens (met de kinderen) aan de slag te gaan met vet en vogelzaad: vetbollen om op te hangen en vettaarten en taartjes als eetbare decoratie. Niet per se (veel) goedkoper dan vetbollen kopen. Wel leuker, vind ik. Het geeft mij altijd een heel voldaan en gelukkig gevoel als ik zelf iets gemaakt heb. En ze zijn leuk om cadeau te geven!

Wat heb je nodig:

• Hard frituurvet
• Strooizaad
• Plastic bekertjes/bakjes (van toetjes / slagroom)
• Touw
• Een sinaasappelnetje / uiennetje

Voor de taart heb je nodig: een springvorm, een beetje extra vet en eetbare decoratie: pinda’s, zonnebloempitten, appel, pindakaas, vogelzaad, rozenbottels etc.

De bollen:

1. Smelt op laag vuur het vet. Het moet smelten, maar niet heet worden. Als het vet te heet is, smelt je bekertje! Laat het vet desnoods eerst een beetje afkoelen, voordat je het zaad erbij doet.
2. Haal de pan van het vuur en doe het strooizaad erbij. De verhouding is ongeveer 1 op 1. Dus als je 500 gram vet hebt, doe je er 500 gram zaad bij.
3. Zet de bekertjes klaar. Knip van een sinaasappelnetje lapjes. Doe aan elk lapje een stukje touw. Het touw moet lange genoeg zijn om de bollen straks op te hangen. Leg de lapjes in de bekertjes, laat de touwtjes eruit hangen. Je kunt ook alleen een touwtje in de vetbol doen. Maar met zo’n lapje van een sinaasappelnetje blijven ze beter hangen.
4. Schep in elk bekertje het vet-zaadmengsel. Zorg dat het touwtje een beetje in het midden zit. Laat de bollen opstijven (in de koelkast of een koele schuur) en knip de bekertjes er vanaf.

De taart:

1. Zie punt 1 en 2 van de bollen
2. Bedek een springvorm met bakpapier. Schep het vet-zaadmengsel in een springvorm als het vet alweer een beetje stijf wordt. Anders loopt het vet er langs de randen uit.
3. Laat de taart opstijven. Haal ‘m daarna uit de vorm
4. Smelt zachtjes het beetje extra vet en laat het afkoelen. Als het vet smeerbaar is kun je het als lijm gebruiken om je decoratie aan de zijkant en bovenop de taart te plakken.

Vogelvoederplaats
Sommige vogels eten liever van de grond of een soort tafel. Andere vogels zijn erg handig en hangen makkelijk aan een touwtje om te pikken van een vetbol. Je hoeft geen duur vogelhuisje te hebben om de vogels te kunnen voeren. Vetbollen, pinda-netjes en pindaslingers kun je gewoon in een boom of aan je balkon ophangen. Met bijvoorbeeld een plank of een oud dienblad maak je zelf een voedertafel. Zet er iets onder, een stevige emmer of een paar bloempotten en je hebt een tafel. Maak de plank elke paar weken goed schoon met heet water. Een schone eetplek is ook voor vogels belangrijk.

Water of geen water
Vogels hebben in de winter ook water nodig. Als het vriest wordt het water snel ijs. Zout of suiker in het water is niet gezond voor de vogels. Gebruik ook geen metalen bakje. Daar kunnen hun pootjes aan vastvriezen. Het beste kun je een paar keer per dag een bakje lauw water in de tuin zetten.

Meer weten over vogels voeren? Kijk een op de website van de vogelbescherming:
http://www.vogelbescherming.nl/tuinvogel/vogels_voeren

Dit artikel stond eerder in GELUKKIG: jaargang 2, januari/februari 2012

Als je bij ons komt eten, is de kans groot dat je proefkonijn bent voor een culinair experiment. Oudejaarsdag deed ik ook zo'n experiment: Speklapjes aan elkaar (varkensbuik) met knapperig zwoerd, gekruid met Chinees 5-specerijen poeder. Zalig!

Ik maakte het klaar volgens dit recept:

Volgende keer prik ik het zwoerd wèl van te voren in. Niet heel het zwoerd werd lekker knapperig. En als ik het spek nog langer in de oven zou zetten, zou het vlees zwart worden (één stuk kreeg 20 minuten extra, dat was de max). In andere recepten die ik bekeek, werd het zwoerd wel ingeprikt. Ook gaat er iets meer Chinees 5-specerijen poeder bij, want de smaak was nu subtiel, maar iets te substiel naar mijn smaak.

Je kunt natuurlijk ook andere specerijen gebruiken. Denk aan bijvoorbeeld een BBQ-mix. Of alleen peper en zout.

Ik ben tegen bio-industrie. Kijk eens of je vlees kunt vinden van varkens die een beter leven hebben gehad. Dat is iets duurder dan kiloknallervlees, maar vaak (stukken) goedkoper dan biologisch.

Januari is voor ons een mooie maand om te besparen. Om te beginnen eten we eerst de koelkast maar eens leeg. Met kerst had ik eigenlijk niks teveel gekocht. Het kleine beetje teveel aan groenten ging de volgende ochtend in een omelet. Voor de 'kerst' bij mijn familie op de 28e nam iedereen wat mee. Daar bleef wat meer van over: 2 zakjes krieltjes, twee zakjes geschrapte worteltjes (ik denk, ik doe eens makkelijk), een zakje sla en een klein stukje zuurdesem-tulband. Verder kregen we nog wat rollade en zelfgebakken appeltaart mee. Dus tot oudjaarsdag aten we restjes.

Maar toen werd het oudejaarsdag en kregen we eters over de vloer. Lichte lunch met een vissoepje en een salade (klein beetje soep over). 's Avonds had ik Chinees buikspek met knapperig zwoerd gemaakt, rijst, Chinese kool met sesamdressing en aubergine in tamari-saus (= soort tarwevrije sojasaus). En crème brulee, gemaakt door J., na. Er werd flink gegeten. Zo flink, dat 's avonds de hapjes (vooral kaas) niet meer op tafel hoefden. Ook bleef er nog aardig wat buikspek en rijst over. Dus aan kaas geven we voorlopig geen geld uit en de komende dagen gaan we eerst de koelkast maar eens leeg eten. En verder heb ik na de feestdagen altijd weer heel erg zin in de gewone dingen, zoals een gehaktbal of een stamppot.

Andere besparingen
Ook goed voor het budget is dat er minder verwarming aan staat als J. 6 januari weer naar zijn werk gaat. Al staat hij met deze warme dagen sowieso minder aan. Er is ongetwijfeld uitverkoop, maar we hebben geloof ik qua kleding niks nodig. En niets kopen is altijd goedkoper dan geld uitgeven aan aanbiedingen die je niet nodig hebt. Op de BBC zag ik dat ze een actie hebben "Dry January"; een maand om geen alcohol te drinken. Goed voor je lever en voor de portemonnee.

Inspiratie
Gisteren biggelden de tranen me over de wangen van verkoudheid (vandaag helaas ook nog, maar vandaag heb ik geen tijd om ziek te zijn). Dus veel drinken, bankhangen een wat tv kijken. Op TLC was een serie van 6 afleveringen van Extreme Cheapskates te zien. Niet dat ik nu de chips achter slot en grendel ga bewaren, ik ben dan meer van de op = op strategie, maar toch wel weer inspirerend om te kijken wat je zelf nog kunt verbeteren. Eén stel had een uitgeleefd huis helemaal opgeknapt met gratis, gevonden en gekregen materialen. En dat vind ik dan weer heel leuk om te zien. Met geduld, tijd, eigen inspanning en creativiteit kan er best veel met heel weinig geld.

Folders
Met de oude deur, is ook de "ja/nee" sticker afgevoerd. Dus nu krijgen we weer stapels folders. Eigenlijk heel vermoeiend om te kijken naar alles wat je niet hebt en ook niet nodig hebt. En hoeveel bankstellen heeft een mens nodig? Als die van ons gaar is, weten we de winkels wel te vinden (als ik alleen woonde werd het een tweedehandse) en gaan we t.z.t. wel eens kijken wat er is en waar dat het voordeligst is. Dus ik ga snel weer achter zo'n sticker aan. Zonde van het papier ook. De meeste aanbiedingen kun je ook online vinden. En niks kopen is altijd nog het voordeligst.

...geen 52 doelen-lijstjes of diepzinnige motiverende woorden vanuit Tilburg (al vind ik het vreselijk leuk en inspirerend om ze van anderen te lezen!). Uiteraard wel een heel uitdagend, gezellig, creatief, zo gezond mogelijk en gelukkig 2014 gewenst! Ik heb er zin in! Ben benieuwd wat het jaar gaat brengen. Of het nu leuke dingen zijn of minder leuke, er valt altijd wat te leren en te groeien. En er valt ook altijd wat te genieten, hoe klein dat ook is!

De nieuwe GELUKKIG
Morgen gaat de nieuwe GELUKKIG op de bus, grotendeels geschreven door het fantastische nieuwe team! Zij zijn net als ik heel benieuwd wat je ervan vindt. Dus als je abonnee bent en je hebt even tijd laat... dan hier iets van je horen.